{"id":522571,"date":"2026-03-19T19:58:07","date_gmt":"2026-03-19T18:58:07","guid":{"rendered":"https:\/\/www.dynseo.com\/eleves-dys-au-college-comment-travailler-en-equipe-pluridisciplinaire-autour-de-leleve-dynseo-2\/"},"modified":"2026-10-26T12:15:57","modified_gmt":"2026-10-26T11:15:57","slug":"leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/","title":{"rendered":"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: samenwerken in een multidisciplinair team rond de leerling"},"content":{"rendered":"<p>[et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; admin_label=&#8221;Article HTML (MAJ)&#8221; _builder_version=&#8221;4.16&#8243; custom_padding=&#8221;0px||0px||false|false&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;][et_pb_row admin_label=&#8221;Contenu&#8221; _builder_version=&#8221;4.16&#8243; width=&#8221;100%&#8221; max_width=&#8221;100%&#8221; custom_padding=&#8221;0px||0px||false|false&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;4.16&#8243; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;][et_pb_code admin_label=&#8221;HTML import\u00e9&#8221; _builder_version=&#8221;4.16&#8243; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;]<link rel=\"preconnect\" href=\"https:\/\/fonts.googleapis.com\">\n<link href=\"https:\/\/fonts.googleapis.com\/css2?family=Montserrat:wght@400;500;600;700;800&#038;family=Poppins:wght@300;400;500;600;700&#038;display=swap\" rel=\"stylesheet\">\n<style>\n        :root {\n            --primary-blue: #5e5ed7;\n            --dark-blue: #5268c9;\n            --teal: #a9e2e4;\n            --yellow: #ffeca7;\n            --pink: #e73469;\n            --white: #ffffff;\n            --light-gray: #f8f9fa;\n            --dark-gray: #2c3e50;\n            --text-color: #333333;\n            --border-color: #e0e6ed;\n        }\n        * { margin: 0; padding: 0; box-sizing: border-box; }\n        body { font-family: 'Poppins', sans-serif; line-height: 1.6; color: var(--text-color); background: var(--light-gray); }\n        .container { max-width: 1200px; margin: 0 auto; padding: 0 20px; }\n        .article-hero { background: linear-gradient(135deg, var(--primary-blue) 0%, var(--dark-blue) 100%); color: white; padding: 60px 0 120px; position: relative; overflow: hidden; }\n        .article-hero::before { content: ''; position: absolute; top: 0; left: 0; right: 0; bottom: 0; background: url('data:image\/svg+xml,<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" viewBox=\"0 0 100 100\"><defs><pattern id=\"grain\" width=\"100\" height=\"100\" patternUnits=\"userSpaceOnUse\"><circle cx=\"10\" cy=\"10\" r=\"1\" fill=\"rgba(255,255,255,0.05)\"\/><circle cx=\"30\" cy=\"30\" r=\"1\" fill=\"rgba(255,255,255,0.03)\"\/><circle cx=\"70\" cy=\"20\" r=\"1\" fill=\"rgba(255,255,255,0.04)\"\/><\/pattern><\/defs><rect width=\"100\" height=\"100\" fill=\"url(%23grain)\"\/><\/svg>'); }\n        .article-hero-inner { position: relative; z-index: 2; }\n        .article-breadcrumb { font-size: 14px; margin-bottom: 20px; opacity: 0.9; }\n        .article-breadcrumb a { color: white; text-decoration: none; opacity: 0.8; }\n        .article-breadcrumb a:hover { opacity: 1; }\n        .article-category { display: inline-block; background: var(--teal); color: var(--dark-blue); padding: 8px 16px; border-radius: 25px; font-weight: 600; font-size: 14px; margin-bottom: 20px; }\n        .article-hero h1 { font-family: 'Montserrat', sans-serif; font-size: 3.2rem; font-weight: 800; line-height: 1.2; margin-bottom: 20px; }\n        .hl { background: linear-gradient(120deg, var(--yellow) 0%, var(--teal) 100%); -webkit-background-clip: text; -webkit-text-fill-color: transparent; background-clip: text; font-weight: 800; }\n        .article-meta { display: flex; gap: 30px; align-items: center; margin-top: 30px; flex-wrap: wrap; }\n        .article-meta span { display: flex; align-items: center; gap: 8px; font-size: 14px; opacity: 0.9; }\n        .stars { color: var(--yellow); font-size: 16px; }\n        .article-hero-curve { position: absolute; bottom: 0; left: 0; width: 100%; height: 60px; background: var(--light-gray); clip-path: ellipse(100% 100% at 50% 100%); }\n        .article-body { background: var(--white); margin-top: -40px; position: relative; z-index: 3; border-radius: 20px 20px 0 0; padding: 60px 0; }\n        .intro-block { background: linear-gradient(135deg, var(--light-gray) 0%, #f0f4f7 100%); padding: 40px; border-radius: 20px; margin-bottom: 50px; border-left: 5px solid var(--primary-blue); font-size: 18px; line-height: 1.8; }\n        .stats-grid { display: grid; grid-template-columns: repeat(auto-fit, minmax(250px, 1fr)); gap: 25px; margin: 50px 0; }\n        .stat-card { background: white; padding: 30px 25px; border-radius: 15px; text-align: center; box-shadow: 0 10px 30px rgba(94, 94, 215, 0.1); border: 1px solid var(--border-color); transition: transform 0.3s ease, box-shadow 0.3s ease; }\n        .stat-card:hover { transform: translateY(-5px); box-shadow: 0 20px 40px rgba(94, 94, 215, 0.15); }\n        .stat-card .number { font-family: 'Montserrat', sans-serif; font-size: 2.5rem; font-weight: 800; color: var(--primary-blue); margin-bottom: 10px; }\n        .stat-card .label { font-weight: 600; color: var(--dark-gray); font-size: 14px; }\n        h2 { font-family: 'Montserrat', sans-serif; font-size: 2.2rem; font-weight: 700; color: var(--dark-blue); margin: 60px 0 30px; padding-bottom: 15px; border-bottom: 3px solid var(--teal); }\n        h3 { font-family: 'Montserrat', sans-serif; font-size: 1.6rem; font-weight: 600; color: var(--primary-blue); margin: 40px 0 20px; }\n        p { margin-bottom: 20px; line-height: 1.8; font-size: 16px; }\n        .conseil-card { background: linear-gradient(135deg, var(--yellow) 0%, #fff3cd 100%); border: 1px solid #f0d000; border-radius: 15px; padding: 25px; margin: 30px 0; position: relative; }\n        .conseil-card::before { content: \"\ud83d\udca1\"; font-size: 24px; position: absolute; top: -12px; left: 25px; background: white; padding: 5px 10px; border-radius: 50px; }\n        .conseil-card h4 { font-family: 'Montserrat', sans-serif; color: var(--dark-gray); font-weight: 700; margin-bottom: 15px; margin-top: 10px; }\n        .key-points { background: linear-gradient(135deg, #e8f4fd 0%, var(--teal) 20%); border-radius: 15px; padding: 30px; margin: 30px 0; }\n        .key-points h4 { font-family: 'Montserrat', sans-serif; color: var(--dark-blue); font-weight: 700; margin-bottom: 20px; display: flex; align-items: center; gap: 10px; }\n        .key-points h4::before { content: \"\ud83c\udfaf\"; font-size: 20px; }\n        .key-points ul { list-style: none; padding: 0; }\n        .key-points li { padding: 8px 0; padding-left: 25px; position: relative; }\n        .key-points li::before { content: \"\u2713\"; color: var(--primary-blue); font-weight: bold; position: absolute; left: 0; }\n        .tip-box { background: linear-gradient(135deg, #fff5f5 0%, #ffeaea 100%); border: 1px solid var(--pink); border-radius: 15px; padding: 25px; margin: 30px 0; position: relative; }\n        .tip-box-label { background: var(--pink); color: white; padding: 5px 15px; border-radius: 20px; font-weight: 600; font-size: 12px; position: absolute; top: -10px; left: 25px; }\n        .expert-box { background: linear-gradient(135deg, var(--light-gray) 0%, #f0f4f7 100%); border-left: 5px solid var(--dark-blue); border-radius: 0 15px 15px 0; padding: 30px; margin: 40px 0; position: relative; }\n        .expert-box-label { color: var(--dark-blue); font-weight: 700; font-size: 14px; text-transform: uppercase; letter-spacing: 1px; margin-bottom: 15px; }\n        .expert-box-title { font-family: 'Montserrat', sans-serif; font-size: 1.4rem; font-weight: 600; color: var(--dark-gray); margin-bottom: 15px; }\n        .expert-inner { background: white; border-radius: 10px; padding: 25px; margin: 20px 0; box-shadow: 0 5px 15px rgba(0,0,0,0.05); }\n        .expert-inner-title { font-family: 'Montserrat', sans-serif; color: var(--primary-blue); font-weight: 600; margin-bottom: 15px; font-size: 1.1rem; }\n        .faq-list { margin: 50px 0; }\n        .faq-item { background: white; border: 1px solid var(--border-color); border-radius: 10px; margin-bottom: 15px; overflow: hidden; transition: box-shadow 0.3s ease; }\n        .faq-item:hover { box-shadow: 0 5px 15px rgba(94, 94, 215, 0.1); }\n        .faq-q { padding: 20px 25px; cursor: pointer; display: flex; justify-content: space-between; align-items: center; font-weight: 600; color: var(--dark-gray); background: var(--light-gray); }\n        .faq-icon { color: var(--primary-blue); font-size: 20px; font-weight: bold; transition: transform 0.3s ease; }\n        .faq-item.open .faq-icon { transform: rotate(45deg); }\n        .faq-a { padding: 0 25px; max-height: 0; overflow: hidden; transition: max-height 0.3s ease, padding 0.3s ease; background: white; }\n        .faq-item.open .faq-a { max-height: 500px; padding: 20px 25px; }\n        .cta-box { background: linear-gradient(135deg, var(--primary-blue) 0%, var(--dark-blue) 100%); color: white; padding: 50px 40px; border-radius: 20px; text-align: center; margin: 60px 0; position: relative; overflow: hidden; }\n        .cta-box::before { content: ''; position: absolute; top: -50%; left: -50%; width: 200%; height: 200%; background: radial-gradient(circle, rgba(255,255,255,0.1) 1px, transparent 1px); background-size: 30px 30px; animation: float 20s linear infinite; }\n        @keyframes float { 0% { transform: translate(-50%, -50%) rotate(0deg); } 100% { transform: translate(-50%, -50%) rotate(360deg); } }\n        .cta-box h3 { color: white; margin-bottom: 20px; position: relative; z-index: 2; }\n        .cta-box p { font-size: 18px; margin-bottom: 30px; opacity: 0.9; position: relative; z-index: 2; }\n        .cta-buttons { display: flex; gap: 20px; justify-content: center; flex-wrap: wrap; position: relative; z-index: 2; }\n        .btn-white { background: white; color: var(--primary-blue); padding: 15px 30px; border-radius: 50px; text-decoration: none; font-weight: 600; transition: all 0.3s ease; border: 2px solid white; }\n        .btn-white:hover { background: transparent; color: white; }\n        .btn-outline { background: transparent; color: white; padding: 15px 30px; border-radius: 50px; text-decoration: none; font-weight: 600; border: 2px solid white; transition: all 0.3s ease; }\n        .btn-outline:hover { background: white; color: var(--primary-blue); }\n        .article-tags { display: flex; flex-wrap: wrap; gap: 15px; margin-top: 50px; padding-top: 30px; border-top: 1px solid var(--border-color); }\n        .article-tag { background: var(--light-gray); color: var(--primary-blue); padding: 8px 16px; border-radius: 20px; text-decoration: none; font-size: 14px; font-weight: 500; transition: all 0.3s ease; }\n        .article-tag:hover { background: var(--primary-blue); color: white; }\n        .sensory-grid { display: grid; grid-template-columns: repeat(auto-fit, minmax(300px, 1fr)); gap: 25px; margin: 30px 0; }\n        .sensory-card { background: white; border: 1px solid var(--border-color); border-radius: 15px; padding: 25px; transition: transform 0.3s ease, box-shadow 0.3s ease; }\n        .sensory-card:hover { transform: translateY(-3px); box-shadow: 0 10px 25px rgba(94, 94, 215, 0.1); }\n        .sensory-card h4 { color: var(--primary-blue); margin-bottom: 15px; font-weight: 600; }\n        .intervention-methods { display: grid; grid-template-columns: repeat(auto-fit, minmax(280px, 1fr)); gap: 20px; margin: 30px 0; }\n        .method-card { background: linear-gradient(135deg, #f8f9ff 0%, #e8f0ff 100%); border: 1px solid rgba(94, 94, 215, 0.2); border-radius: 12px; padding: 20px; text-align: center; }\n        .method-icon { font-size: 2.5rem; margin-bottom: 15px; display: block; }\n        .method-card h4 { color: var(--dark-blue); margin-bottom: 10px; font-size: 1.1rem; }\n        .autonomy-steps { background: linear-gradient(135deg, var(--teal) 0%, #c8f0f1 100%); border-radius: 15px; padding: 30px; margin: 30px 0; }\n        .autonomy-steps ol { padding-left: 20px; }\n        .autonomy-steps li { margin-bottom: 15px; line-height: 1.6; font-weight: 500; }\n        .evaluation-tools { background: white; border: 2px solid var(--teal); border-radius: 15px; padding: 25px; margin: 25px 0; }\n        .tools-grid { display: grid; grid-template-columns: repeat(auto-fit, minmax(250px, 1fr)); gap: 20px; margin-top: 20px; }\n        .tool-item { background: var(--light-gray); padding: 15px; border-radius: 10px; border-left: 4px solid var(--primary-blue); }\n        .tool-item strong { color: var(--dark-blue); display: block; margin-bottom: 5px; }\n        .digital-advantages { display: grid; grid-template-columns: repeat(auto-fit, minmax(250px, 1fr)); gap: 20px; margin: 30px 0; }\n        .advantage-card { background: white; border: 1px solid var(--border-color); border-radius: 12px; padding: 20px; text-align: center; transition: transform 0.3s ease; }\n        .advantage-card:hover { transform: translateY(-5px); box-shadow: 0 10px 25px rgba(0,0,0,0.1); }\n        .advantage-icon { font-size: 2rem; margin-bottom: 15px; color: var(--primary-blue); }\n        @media (max-width: 768px) {\n            .article-hero h1 { font-size: 2.2rem; }\n            .article-meta { flex-direction: column; align-items: flex-start; gap: 15px; }\n            .intro-block { padding: 25px; font-size: 16px; }\n            .stats-grid { grid-template-columns: repeat(auto-fit, minmax(200px, 1fr)); gap: 20px; }\n            h2 { font-size: 1.8rem; }\n            .cta-buttons { flex-direction: column; align-items: center; }\n        }\n    <\/style>\n<p><!-- HERO --><\/p>\n<section class=\"article-hero\">\n<div class=\"container\">\n<div class=\"article-hero-inner\">\n<nav class=\"article-breadcrumb\">\n        <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/\">Home<\/a> &gt;<br \/>\n        <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/onze-trainingen\/\">Opleidingen<\/a> &gt;<br \/>\n        <span>Dys op de middelbare school<\/span><br \/>\n      <\/nav>\n<div class=\"article-category\">Onderwijs &amp; samenwerking<\/div>\n<h1>Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: <span class=\"hl\">samenwerken in een multidisciplinair team<\/span> rond de leerling<\/h1>\n<div class=\"article-meta\">\n        <span>\ud83d\udcc5 Oktober 2026<\/span><br \/>\n        <span>\u23f1\ufe0f 18 min lezen<\/span><br \/>\n        <span>\ud83d\udc65 Onderwijsteams, ouders &amp; zorgprofessionals<\/span><br \/>\n        <span class=\"stars\">\u2b50\u2b50\u2b50\u2b50\u2b50 4.8\/5<\/span>\n      <\/div>\n<\/p><\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"article-hero-curve\"><\/div>\n<\/section>\n<p><!-- CORPS --><\/p>\n<div class=\"article-body\">\n<div class=\"container\">\n<div class=\"intro-block\">\n      Een gemiddelde klas op de middelbare school heeft tien of meer docenten. Voor een leerling met een leerstoornis betekent dat tien verschillende gesprekspartners, met elk hun eigen verwachtingen, hun eigen lesmateriaal en hun eigen manier van beoordelen. Als die docenten niet met elkaar praten, leeft de leerling in tien verschillende werelden: in de ene les wordt hij begrepen, in de andere moet hij zich opnieuw bewijzen. Precies daarom is samenwerken in een multidisciplinair team zo belangrijk, en zo moeilijk. In deze gids lees je wie welke rol heeft, hoe je een goed overleg organiseert, wat er in een profieldocument thuishoort, hoe je ouders en de leerling zelf echt betrekt en hoe je de meest voorkomende obstakels overwint. Je vindt er ook concrete voorbeelden, gratis hulpmiddelen en verwijzingen naar opleidingen om je team op \u00e9\u00e9n lijn te brengen.\n    <\/div>\n<div class=\"stats-grid\">\n<div class=\"stat-card\"><span class=\"number\">10+<\/span><span class=\"label\">docenten per klas die elk hun eigen aanpak hebben<\/span><\/div>\n<div class=\"stat-card\"><span class=\"number\">30 min<\/span><span class=\"label\">gericht overleg per leerling kan al een groot verschil maken<\/span><\/div>\n<div class=\"stat-card\"><span class=\"number\">1<\/span><span class=\"label\">duidelijk aangewezen aanspreekpunt voor team, ouders en leerling<\/span><\/div>\n<\/p><\/div>\n<p>    <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Autisme-en-etablissement-Accompagnement-Global-52-pdf.jpg\" alt=\"Opleiding over dys-stoornissen op de middelbare school: begrijpen, herkennen en pedagogische praktijken aanpassen\" loading=\"lazy\" style=\"max-width:100%;height:auto;border-radius:12px;\"><\/p>\n<h2>Waarom samenwerking onmisbaar is voor leerlingen met dys-stoornissen<\/h2>\n<pee>Wie de praktijk van het inclusief onderwijs kent, weet dat de samenhang tussen de aanpassingen zwaarder weegt dan het aantal aanpassingen. Een leerling die in twee vakken extra tijd en een uitgeprinte les krijgt, maar in de acht andere vakken niets, merkt vooral het verschil. Het is vermoeiend om elke les opnieuw te moeten uitleggen waarom je een andere werkwijze nodig hebt, en nog vermoeiender om te merken dat sommige volwassenen je begrijpen en anderen niet. Die onzekerheid kan het zelfvertrouwen van een tiener sneller aantasten dan de stoornis zelf.<\/pee>\n    <pee>Dys-stoornissen zijn bovendien zelden zichtbaar in \u00e9\u00e9n vak alleen. Een leerling met dyslexie struikelt niet alleen in de les Nederlands, maar ook bij een tekstopgave wiskunde, bij een lezing in geschiedenis of bij een instructieblad in de techniekles. Een leerling met dyspraxie heeft moeite met schrijven, maar ook met het ordenen van een schrift, het uitvoeren van een practicum of het kopi\u00ebren van een schema van het bord. Alleen als docenten hun waarnemingen met elkaar delen, ontstaat een volledig beeld van de leerling.<\/pee>\n    <pee>Een multidisciplinaire aanpak levert daarom meerdere voordelen op die een ge\u00efsoleerde docent nooit kan bereiken:<\/pee>\n<ul>\n<li><strong>Vroegere signalering.<\/strong> Wanneer meerdere docenten dezelfde opvallende signalen zien, wordt een mogelijke leerstoornis sneller opgemerkt dan wanneer iedereen denkt dat het probleem bij zijn eigen vak hoort.<\/li>\n<li><strong>Consistente aanpassingen.<\/strong> De leerling hoeft zich niet bij elk lokaal opnieuw te verantwoorden.<\/li>\n<li><strong>Een volledig beeld.<\/strong> Sterke punten in het ene vak kunnen ingezet worden om zwakkere plekken in een ander vak op te vangen.<\/li>\n<li><strong>Gedeelde verantwoordelijkheid.<\/strong> De begeleiding rust niet op de schouders van \u00e9\u00e9n gemotiveerde docent die op een dag overgeplaatst wordt of uitgeput raakt.<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"key-points\">\n<h4>Waar het in de kern om draait:<\/h4>\n<ul>\n<li>Samenwerking is geen extra, maar de basisvoorwaarde voor elke vorm van gedifferentieerd onderwijs.<\/li>\n<li>Een dys-stoornis zie je in alle vakken terug, dus ook de aanpassingen moeten in alle vakken terugkomen.<\/li>\n<li>E\u00e9n aanspreekpunt, \u00e9\u00e9n document en een vast overlegmoment brengen al veel structuur.<\/li>\n<li>Ouders en leerling zijn partners en geen toeschouwers.<\/li>\n<\/ul><\/div>\n<h2>De actoren van het team: rollen en verantwoordelijkheden<\/h2>\n<pee>Het team rond een leerling met een leerstoornis bestaat uit mensen met heel verschillende posities. Hun rollen vullen elkaar aan, maar alleen als ze duidelijk afgesproken zijn. Zonder afspraken ontstaan dubbel werk, vergeten taken en misverstanden: de mentor denkt dat de zorgco\u00f6rdinator de ouders belt, terwijl de zorgco\u00f6rdinator denkt dat de mentor dat al gedaan heeft. Hieronder vind je een overzicht van de belangrijkste spelers. De namen van functies verschillen per school en per land, dus lees ze als rollen en niet als vaste functietitels.<\/pee>\n<div class=\"sensory-grid\">\n<div class=\"sensory-card\">\n<h4>\ud83c\udf93 De mentor of klassenleraar<\/h4>\n<pee>Co\u00f6rdinator van het pedagogisch team in de klas. Verzamelt de informatie, zit de overlegmomenten voor, houdt contact met ouders en directie en brengt de leerling in op de klassenraad.<\/pee>\n      <\/div>\n<div class=\"sensory-card\">\n<h4>\ud83d\udccb De vakdocenten<\/h4>\n<pee>Zij voeren de aanpassingen dagelijks uit, observeren wat werkt en wat niet en passen hun materiaal en toetsen aan. Ze gaan discreet om met de gegevens van de leerling.<\/pee>\n      <\/div>\n<div class=\"sensory-card\">\n<h4>\ud83e\udded De zorgco\u00f6rdinator of leerlingbegeleider<\/h4>\n<pee>Overziet alle leerlingen met extra zorgbehoeften, is de bron van kennis voor docenten en fungeert als eerste aanspreekpunt voor ouders. In sommige scholen is dit ook de leerlingbegeleider of een ondersteuningsteam.<\/pee>\n      <\/div>\n<div class=\"sensory-card\">\n<h4>\ud83c\udfeb De directie<\/h4>\n<pee>Geeft het mandaat, maakt tijd vrij in het rooster, bewaakt de inclusieve cultuur van de school en beslecht meningsverschillen binnen het team.<\/pee>\n      <\/div>\n<div class=\"sensory-card\">\n<h4>\ud83d\udc68\u200d\ud83d\udc69\u200d\ud83d\udc67 De ouders<\/h4>\n<pee>Zij kennen hun kind buiten de schoolmuren, delen strategie\u00ebn die thuis werken en melden signalen van overbelasting of afhaken. Zij zijn onmisbare partners.<\/pee>\n      <\/div>\n<div class=\"sensory-card\">\n<h4>\ud83e\uddd1 De leerling zelf<\/h4>\n<pee>De eerste expert van zijn eigen behoeften. Hij weet vaak het best wat helpt en wat niet, en leert stap voor stap zelf om hulp te vragen.<\/pee>\n      <\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"conseil-card\">\n<h4>Praktische tip voor schoolleiders<\/h4>\n<pee>Schrijf de rollen op \u00e9\u00e9n A4 en hang ze op in de lerarenkamer en in het digitale leerplatform. Een rolverdeling die niet zichtbaar is, wordt snel vergeten, zeker bij nieuwe collega&#8217;s of invallers.<\/pee>\n    <\/div>\n<h2>De zorgco\u00f6rdinator: een sleutelrol om te structureren<\/h2>\n<pee>In scholen die hun leerlingen met een leerstoornis goed begeleiden, is er bijna altijd \u00e9\u00e9n persoon die de algemene co\u00f6rdinatie op zich neemt. Dat hoeft geen specialist in dys-stoornissen te zijn. Het kan de zorgco\u00f6rdinator zijn, een leerlingbegeleider, een betrokken mentor of een docent die specifiek voor deze taak is aangewezen en daarvoor tijd krijgt in zijn takenpakket. Wat telt, is dat de rol duidelijk benoemd is, dat de persoon opgeleid is en dat het hele team weet bij wie hij terechtkan.<\/pee>\n    <pee>Die co\u00f6rdinator vervult drie functies. Ten eerste houdt hij een <strong>overzicht<\/strong> bij van alle leerlingen met een dys-stoornis in de school: wie zij zijn, welke diagnose is gesteld, welke aanpassingen zijn afgesproken en hoe de situatie evolueert. Ten tweede is hij het <strong>eerste aanspreekpunt voor ouders<\/strong>, zodat zij niet bij tien verschillende docenten hoeven aan te kloppen. Ten derde is hij een <strong>bron voor collega&#8217;s<\/strong>: hij beantwoordt praktische vragen, wijst op beschikbare hulpmiddelen en verwijst door naar opleidingen.<\/pee>\n    <pee>Een goede co\u00f6rdinator is geen controleur, maar een verbinder. Hij zorgt ervoor dat informatie vlot stroomt, dat afspraken niet verloren gaan en dat niemand zich alleen voelt met een moeilijke situatie. Zeker in grote scholen is het ook verstandig om een plaatsvervanger aan te duiden, zodat de kennis niet verdwijnt als \u00e9\u00e9n persoon langdurig afwezig is.<\/pee>\n<h2>Het profieldocument: het centrale hulpmiddel voor co\u00f6rdinatie<\/h2>\n<pee>Het eenvoudigste en krachtigste hulpmiddel om samenhang te garanderen is een profieldocument van \u00e9\u00e9n \u00e0 twee pagina&#8217;s. Niet meer, want niemand leest een dossier van tien pagina&#8217;s tussen twee lessen door. Het vat samen wat elke betrokken docent moet weten over de leerling en welke aanpassingen zijn afgesproken. Het document is geen dossier over wat er mis is, maar een gebruiksaanwijzing voor wat helpt.<\/pee>\n<div class=\"evaluation-tools\">\n<h3 style=\"margin-top:0;\">Wat hoort er in een profieldocument?<\/h3>\n<div class=\"tools-grid\">\n<div class=\"tool-item\"><strong>Identiteit en diagnose<\/strong>Voornaam, klas, vastgestelde stoornis(sen), datum van het verslag en de professional die het opstelde.<\/div>\n<div class=\"tool-item\"><strong>Sterke punten<\/strong>Waar de leerling goed in is: mondelinge vaardigheden, creativiteit, logisch denken, favoriete vakken. Waardeer die in elk vak.<\/div>\n<div class=\"tool-item\"><strong>Waargenomen moeilijkheden<\/strong>Niet de algemene definitie van de stoornis, maar wat je concreet in de klas ziet bij deze leerling.<\/div>\n<div class=\"tool-item\"><strong>Aanpassingen voor alle vakken<\/strong>Bijvoorbeeld extra tijd, lessen in digitale vorm, mondelinge uitleg naast de schriftelijke instructie, geen puntenaftrek voor spelling bij vakken waar dat niet beoordeeld wordt.<\/div>\n<div class=\"tool-item\"><strong>Aanpassingen per vak<\/strong>Rekenmachine bij wiskunde, uitgeprinte figuren bij biologie, mondelinge toets in de talen waar dat past.<\/div>\n<div class=\"tool-item\"><strong>Wat werkt en wat niet<\/strong>Praktische waarnemingen van leerling en docenten, elk kwartaal te herzien.<\/div>\n<div class=\"tool-item\"><strong>Contactpersonen<\/strong>De co\u00f6rdinator, de ouders en de externe professional (logopedist, ergotherapeut of anderen).<\/div>\n<\/p><\/div>\n<\/p><\/div>\n<pee>Stel het document op in overleg met de ouders en, zoveel mogelijk, met de leerling zelf. Deel het aan het begin van het schooljaar uit aan alle betrokken docenten, of zodra de diagnose gesteld wordt, en herzie het minstens \u00e9\u00e9n keer per jaar. Leg de vertrouwelijkheid duidelijk vast: het document is bedoeld voor het onderwijsteam en niet voor medeleerlingen of derden. Een digitale, beveiligde versie die iedereen kan raadplegen, voorkomt dat er verouderde papieren versies rondslingeren.<\/pee>\n    <pee>Wil je als team samen leren hoe je dyslexie, dyscalculie, dyspraxie en dysorthografie in de klas herkent en welke aanpassingen echt werken, dan geeft de opleiding hieronder een gemeenschappelijk vertrekpunt.<\/pee>\n<p>    <!-- CARTE FORMATION 1 --><\/p>\n<div style=\"background:linear-gradient(135deg,#eef1ff 0%,#f4ecff 100%);border-radius:22px;padding:24px 26px;margin:40px 0;display:flex;gap:26px;align-items:center;flex-wrap:wrap;box-shadow:0 12px 30px rgba(94,94,215,.12);\">\n      <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Autisme-en-etablissement-Accompagnement-Global-52-pdf.jpg\" alt=\"Opleiding Dys-stoornissen op de middelbare school\" loading=\"lazy\" style=\"width:184px;max-width:100%;border-radius:16px;flex:0 0 auto;\"><\/p>\n<div style=\"flex:1 1 260px;min-width:0;\">\n<div style=\"display:inline-block;background:#fff;color:#5268c9;font-weight:700;font-size:11px;letter-spacing:.06em;padding:5px 13px;border-radius:20px;margin-bottom:12px;text-transform:uppercase;\">\ud83c\udf93 Online opleiding DYNSEO<\/div>\n<div style=\"font-family:'Montserrat',sans-serif;font-weight:800;font-size:1.15rem;color:#5e5ed7;margin-bottom:8px;\">Dys-problemen op de middelbare school: begrijpen, herkennen en je pedagogische praktijken aanpassen<\/div>\n<pee style=\"margin:0 0 16px;color:#444;\">Een opleiding voor het hele onderwijsteam: de verschillende dys-stoornissen begrijpen, signalen herkennen en aanpassingen uitwerken die in alle vakken toepasbaar zijn.<\/pee>\n        <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/courses\/dys-problemen-op-de-middelbare-school-begrijpen-herkennen-en-je-pedagogische-praktijken-aanpassen-nl\/\" target=\"_blank\" style=\"display:inline-block;background:linear-gradient(135deg,#5e5ed7,#5268c9);color:#fff;text-decoration:none;font-weight:600;padding:12px 26px;border-radius:12px;\">Bekijk de opleiding \u2192<\/a>\n      <\/div>\n<\/p><\/div>\n<h2>Een effectief teamoverleg organiseren rond een leerling met een leerstoornis<\/h2>\n<pee>Het teamoverleg is het moment waarop co\u00f6rdinatie echt betekenis krijgt. Goed voorbereid duurt het dertig tot vijfenveertig minuten en levert het gedeelde waarnemingen, gevalideerde aanpassingen en een gezamenlijk plan op. Slecht voorbereid wordt het een vergadering zonder uitkomst die alle deelnemers ontmoedigt en het gevoel versterkt dat overleg tijdverlies is. Met de volgende stappen vermijd je dat.<\/pee>\n<div class=\"autonomy-steps\">\n<ol>\n<li><strong>Bereid het overleg voor.<\/strong> Stuur het profieldocument vooraf naar alle deelnemers, samen met een paar concrete vragen: welke aanpassingen heb je doorgevoerd, welke werkten, wat heb je opgemerkt? Zo wordt de vergadering een operationele uitwisseling in plaats van een collectieve ontdekking.<\/li>\n<li><strong>Houd het bij waargenomen feiten, niet bij oordelen.<\/strong> \u201eIk zie dat Lucas zijn toets in tien minuten inlevert en een zeer lage score haalt, terwijl hij de stof mondeling wel kent\u201d is een feit. \u201eLucas is lui\u201d is een oordeel. Door feiten te benoemen, bescherm je de leerling tegen een onterecht etiket en richt je het gesprek op oplossingen.<\/li>\n<li><strong>Neem gezamenlijk beslissingen en leg ze vast.<\/strong> Elke afgesproken aanpassing komt in het profieldocument, met de naam van de verantwoordelijke docent en de startdatum. Een aanpassing die niet is opgeschreven, is een vergeten aanpassing.<\/li>\n<li><strong>Wijs een persoon aan voor de opvolging.<\/strong> E\u00e9n iemand bewaakt dat de beslissingen worden uitgevoerd en roept zo nodig een volgend overleg samen.<\/li>\n<li><strong>Betrek de ouders, voor of achteraf.<\/strong> Afhankelijk van de cultuur van de school zijn ouders aanwezig of krijgen ze binnen enkele dagen een schriftelijk verslag. Ze mogen nooit achteraf ontdekken dat er beslissingen over hun kind zijn genomen zonder dat ze het wisten.<\/li>\n<\/ol><\/div>\n<div class=\"tip-box\">\n<div class=\"tip-box-label\">Praktische tip<\/div>\n<pee>Begin het overleg altijd met de sterke punten van de leerling. Vijf minuten over wat wel lukt, verandert de toon van het gesprek en herinnert iedereen eraan dat de leerling meer is dan zijn moeilijkheden.<\/pee>\n    <\/div>\n<h2>De klassenraad als instrument om aanpassingen op te volgen<\/h2>\n<pee>De klassenraad is het meest regelmatige moment van teamoverleg op de middelbare school. Tegelijk is het in veel scholen het moment waarop leerlingen met een dys-stoornis het minst goed besproken worden. De discussie draait dan om punten en gedrag, zonder dat iemand stilstaat bij de vraag of de afgesproken aanpassingen daadwerkelijk zijn toegepast en wat ze hebben opgeleverd.<\/pee>\n    <pee>Een klassenraad die de opvolging van leerlingen met een leerstoornis serieus neemt, hanteert enkele eenvoudige gewoonten. V\u00f3\u00f3r de raad herinnert de mentor het team aan de afgesproken aanpassingen per leerling. Tijdens de raad blijft het gesprek niet beperkt tot het gemiddelde cijfer, maar wordt expliciet nagegaan of de aanpassingen zijn toegepast, welk effect ze hadden en of bijsturing nodig is. En in de opmerkingen op het rapport wordt een duidelijk onderscheid gemaakt tussen wat bij de stoornis hoort en wat bij inzet en werkhouding hoort.<\/pee>\n<div class=\"tip-box\">\n<div class=\"tip-box-label\">Let op de rapportopmerkingen<\/div>\n<pee>Opmerkingen als \u201eslordig\u201d, \u201eveel spelfouten ondanks de correcties\u201d of \u201edoet geen moeite\u201d beschrijven bij een leerling met dysorthografie of dyspraxie vaak de stoornis zelf en niet zijn gedrag. De leerling en zijn ouders ervaren dat als een dubbele straf: de stoornis is er al, en bovendien wordt hem die verweten. Leer als team om te onderscheiden wat je moet aanpassen en wat je terecht mag beoordelen.<\/pee>\n    <\/div>\n<h2>Samenwerken met de ouders: een duurzame alliantie opbouwen<\/h2>\n<pee>Ouders van leerlingen met een dys-stoornis komen vaak met een zware bagage de middelbare school binnen. Ze hebben jaren van opmerkingen op rapporten achter de rug, van gesprekken over \u201ede moeilijkheden\u201d, van professionals die geruststelden zonder dat er iets veranderde, en soms van een late of betwiste diagnose. Sommige ouders zijn ervan overtuigd dat de school hun kind niet kan helpen. Anderen beschermen hun kind uit angst dat het verkeerd begrepen wordt. Weer anderen staan nog aan het begin: de diagnose is net gesteld en ze beseffen nauwelijks wat dit betekent.<\/pee>\n    <pee>Wat hun beginpunt ook is, ouders zijn onmisbare partners. Ze kennen hun kind op een manier die geen enkele professional in enkele lesuren per week kan benaderen. Ze hebben thuis vaak strategie\u00ebn ontwikkeld die het team zou moeten kennen. En hun emotionele steun is een van de krachtigste beschermende factoren voor de veerkracht van de leerling.<\/pee>\n<h3>Vertrouwen bouwen vanaf het eerste contact<\/h3>\n<pee>Het eerste contact van het schooljaar is bepalend. Een oproep naar het kantoor van de directeur \u201eom de moeilijkheden te bespreken\u201d activeert meteen de verdediging van een gezin dat gewend is slecht nieuws te horen. Een uitnodiging voor een startgesprek \u201eom samen de best mogelijke begeleiding op te bouwen\u201d cre\u00ebert een andere sfeer: samenwerking in plaats van confrontatie. Het verschil zit in de houding. De school nodigt niet uit om te informeren, maar om samen te bouwen.<\/pee>\n<h3>Het gedeelde verslag<\/h3>\n<pee>Na elk overleg gaat een kort verslag van maximaal \u00e9\u00e9n pagina naar de ouders. Daarin staan de afgesproken aanpassingen, wie waarvoor verantwoordelijk is en wat de volgende stappen zijn. Het verslag maakt van een gesprek een gedeelde verbintenis en geeft de ouders de kans om de voortgang van de afspraken te volgen. Een heen-en-weerschrift of een digitaal contactmoment kan hierbij helpen. DYNSEO biedt hiervoor een bruikbaar hulpmiddel: het <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/verbindingsboekje\/\" target=\"_blank\">verbindingsboekje<\/a>, waarmee school en thuis kort en overzichtelijk met elkaar communiceren.<\/pee>\n<div class=\"expert-box\">\n<div class=\"expert-box-label\">Vanuit de praktijk<\/div>\n<div class=\"expert-box-title\">Wat ouders vooral vragen<\/div>\n<div class=\"expert-inner\">\n<div class=\"expert-inner-title\">Drie wensen die telkens terugkomen<\/div>\n<pee>Ouders vragen zelden om wonderen. Ze vragen om <strong>gehoord<\/strong> te worden, om <strong>\u00e9\u00e9n vast aanspreekpunt<\/strong> en om <strong>duidelijkheid<\/strong> over wat er in de klas wordt gedaan. Wie die drie dingen aanbiedt, bouwt snel een vertrouwensrelatie op, ook als de weg nog lang is.<\/pee>\n      <\/div>\n<\/p><\/div>\n<h2>De leerling betrekken bij zijn eigen begeleiding<\/h2>\n<pee>De leerling met een dys-stoornis is te vaak het onderwerp van gesprekken in plaats van een deelnemer. Die aanpak \u201evoor hem, maar zonder hem\u201d is pedagogisch minder effectief en ethisch problematisch, zeker op de middelbare school, waar een tiener zijn identiteit opbouwt en terecht om autonomie vraagt.<\/pee>\n    <pee>Vanaf de eerste jaren van de middelbare school kan en moet de leerling betrokken worden bij het bepalen van zijn aanpassingen. Dat begint met een gesprek over zijn stoornis, niet om hem te etiketteren maar om hem te helpen zichzelf te begrijpen en te snappen waarom bepaalde maatregelen worden voorgesteld. Een leerling die begrijpt dat de rekenmachine geen voordeeltje is maar een hulpmiddel dat een specifieke manier van informatie verwerken compenseert, schaamt zich er niet voor. Hij gebruikt het als een hulpbron.<\/pee>\n    <pee>Dat vraagt wel tact. Sommige tieners willen absoluut niet opvallen en weigeren aanpassingen uit angst voor de blik van klasgenoten. Bespreek daarom samen hoe een aanpassing discreet kan verlopen: een uitgeprinte les die gewoon bij de rest van de kopie\u00ebn zit, extra tijd in een aparte ruimte zonder dat de hele klas het merkt, of een digitaal hulpmiddel dat niet afwijkt van wat andere leerlingen op hun laptop gebruiken.<\/pee>\n<div class=\"conseil-card\">\n<h4>De vraag die het verschil maakt<\/h4>\n<pee>Stel de leerling eens deze vraag: \u201eWat helpt jou echt, en wat helpt jou niet?\u201d Veel leerlingen zijn in jaren schoolcarri\u00e8re nog nooit gevraagd wat ze zelf nodig hebben. Hun antwoorden zijn vaak verrassend concreet en direct bruikbaar voor het hele team.<\/pee>\n    <\/div>\n<pee>Om leerlingen te leren hoe ze zelf kunnen leren, kan het team gebruikmaken van een gratis hulpmiddel zoals <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leren-leren\/\" target=\"_blank\">Leren leren<\/a>. Voor leerlingen met dysorthografie is de <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/controlelijst-voor-spelling\/\" target=\"_blank\">controlelijst voor spelling<\/a> een praktisch hulpmiddel om teksten zelfstandig na te lezen.<\/pee>\n<h2>De obstakels voor teamwork en hoe je ze overwint<\/h2>\n<pee>Elke school die samenwerking probeert op te zetten, loopt tegen dezelfde drempels aan. Het goede nieuws: ze zijn herkenbaar en er bestaan praktische oplossingen voor. Hieronder drie obstakels die we het vaakst tegenkomen.<\/pee>\n<h3>Obstakel 1: gebrek aan tijd voor overleg<\/h3>\n<pee>\u201eWe hebben geen tijd om samen te zitten voor \u00e9\u00e9n leerling.\u201d Dit is de meest gehoorde tegenwerping, en ze is begrijpelijk, want docenten zijn overbelast. Maar ze negeert dat de tijd die aan het begin van het jaar of na een diagnose in overleg wordt gestoken, later wordt terugverdiend in minder crisismomenten, minder misverstanden en minder conflicten.<\/pee>\n<div class=\"conseil-card\">\n<h4>Praktische oplossingen<\/h4>\n<pee>Plan dertig minuten overleg per ge\u00efdentificeerde leerling in het rooster van de eerste schoolweken. Gebruik een gedeeld online profieldocument zodat een deel van de afstemming asynchroon kan gebeuren. En vervang een paar weinig nuttige algemene vergaderingen door deze gerichte momenten.<\/pee>\n    <\/div>\n<h3>Obstakel 2: weerstand tegen aanpassingen<\/h3>\n<pee>\u201eIk maak geen uitzondering voor deze leerling, dat is oneerlijk tegenover de anderen.\u201d Dit standpunt is vaak oprecht en komt voort uit de verwarring tussen gelijkheid en rechtvaardigheid. Iedereen dezelfde bril geven is gelijk, maar iedereen de bril geven die hij nodig heeft is rechtvaardig. Dat overtuig je niet met bevelen, maar met begrip, en dat begrip groeit door opleiding.<\/pee>\n<div class=\"conseil-card\">\n<h4>Praktische oplossingen<\/h4>\n<pee>Een gezamenlijke teamopleiding is de krachtigste hefboom. Een docent die begrijpt hoe dyslexie het lezen be\u00efnvloedt, ziet extra tijd niet langer als voordeel. De directie kan bovendien een duidelijk kader vaststellen: aanpassingen die in het ondersteuningsplan staan, gelden in alle vakken zonder uitzondering.<\/pee>\n    <\/div>\n<h3>Obstakel 3: slecht beheerde vertrouwelijkheid<\/h3>\n<pee>Een diagnose die een docent voor de hele klas uitspreekt (\u201egeef hem maar meer tijd, hij heeft een stoornis\u201d) of die onvoorzichtig in de lerarenkamer wordt besproken, kan de reputatie van een leerling schaden op een manier die geen enkele aanpassing kan herstellen.<\/pee>\n<div class=\"conseil-card\">\n<h4>Praktische oplossingen<\/h4>\n<pee>Maak vanaf het begin een duidelijke afspraak: de gegevens zijn bekend bij het onderwijsteam, maar worden niet voor de klas genoemd en niet gedeeld met niet-betrokkenen. Met toestemming van de leerling kun je wel een algemene sensibilisering over dys-stoornissen in de klas organiseren zonder iemand bij naam te noemen.<\/pee>\n    <\/div>\n<h2>De externe partners van het schoolteam<\/h2>\n<pee>Het multidisciplinaire team beperkt zich niet tot mensen binnen de school. Het omvat idealiter ook de professionals die de leerling buiten school begeleiden en wier observaties het inzicht van docenten sterk kunnen verrijken. Voor elke vorm van contact is de uitdrukkelijke toestemming van de ouders nodig, en bij oudere tieners ook die van de leerling zelf.<\/pee>\n<div style=\"overflow-x:auto;margin:30px 0;\">\n<table style=\"width:100%;border-collapse:collapse;font-size:15px;border:1px solid #e0e6ed;\">\n<thead>\n<tr style=\"background:#5e5ed7;color:#fff;text-align:left;\">\n<th style=\"padding:14px 16px;\">Externe professional<\/th>\n<th style=\"padding:14px 16px;\">Rol bij dys-stoornissen<\/th>\n<th style=\"padding:14px 16px;\">Wat het schoolteam hieruit kan halen<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr style=\"background:#eef1ff;\">\n<td style=\"padding:14px 16px;font-weight:600;vertical-align:top;\">Logopedist<\/td>\n<td style=\"padding:14px 16px;vertical-align:top;\">Begeleiding van mondelinge en schriftelijke taal (dyslexie, dysorthografie, dysfasie)<\/td>\n<td style=\"padding:14px 16px;vertical-align:top;\">Een nauwkeurig profiel van de moeilijkheden, advies over geschikt materiaal en leesstrategie\u00ebn die bij deze leerling werken<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td style=\"padding:14px 16px;font-weight:600;vertical-align:top;\">Ergotherapeut<\/td>\n<td style=\"padding:14px 16px;vertical-align:top;\">Inrichting van de werkomgeving, compenserende hulpmiddelen en schrijfmotoriek (dyspraxie)<\/td>\n<td style=\"padding:14px 16px;vertical-align:top;\">Concrete aanbevelingen over digitale en materi\u00eble hulpmiddelen en over de inrichting van de werkplek<\/td>\n<\/tr>\n<tr style=\"background:#eef1ff;\">\n<td style=\"padding:14px 16px;font-weight:600;vertical-align:top;\">Psychomotorisch therapeut<\/td>\n<td style=\"padding:14px 16px;vertical-align:top;\">Motorische co\u00f6rdinatie en ruimtelijke organisatie<\/td>\n<td style=\"padding:14px 16px;vertical-align:top;\">Tips over alternatieven voor handschrift en over het organiseren van schoolmateriaal<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td style=\"padding:14px 16px;font-weight:600;vertical-align:top;\">(Neuro)psycholoog<\/td>\n<td style=\"padding:14px 16px;vertical-align:top;\">Onderzoek van het volledige cognitieve profiel en van de executieve functies<\/td>\n<td style=\"padding:14px 16px;vertical-align:top;\">Een uitgebreid verslag dat helpt bij het begrijpen van de leerling en het bepalen van aanpassingen<\/td>\n<\/tr>\n<tr style=\"background:#eef1ff;\">\n<td style=\"padding:14px 16px;font-weight:600;vertical-align:top;\">Kinder- of jeugdarts<\/td>\n<td style=\"padding:14px 16px;vertical-align:top;\">Medische opvolging en diagnose, bijvoorbeeld bij ADHD<\/td>\n<td style=\"padding:14px 16px;vertical-align:top;\">Bevestiging van de diagnose en informatie over mogelijke gevolgen voor de schooldag<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table><\/div>\n<pee>Soms volstaat een kort telefoongesprek of een paar e-mails met de behandelaar om het inzicht van het team te veranderen. Aarzel dus niet om de brug te slaan, binnen de afspraken rond privacy en toestemming. Wie in zijn school ook leerlingen heeft met ADHD, kan daarnaast de opleiding <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/courses\/leerling-adhd-geavanceerde-strategieen-voor-het-omgaan-met-impulsiviteit-en-oppositie-in-de-klas-nl\/\" target=\"_blank\">Leerling met ADHD: geavanceerde strategie\u00ebn in de klas<\/a> raadplegen, omdat dys-stoornissen en aandachtsproblemen vaak samen voorkomen.<\/pee>\n<h2>Praktijkvoorbeelden: teams die trajecten veranderen<\/h2>\n<pee>De volgende situaties zijn illustratieve voorbeelden, opgebouwd uit veelvoorkomende ervaringen in scholen. Ze tonen hoe kleine organisatorische keuzes een groot effect kunnen hebben op het welzijn en de leerresultaten van een leerling.<\/pee>\n<h3>Van losse inspanningen naar een schoolbeleid<\/h3>\n<pee>Op een middelbare school berustte de begeleiding van leerlingen met een dys-stoornis jarenlang op de goede wil van enkele betrokken docenten. Er was geen co\u00f6rdinatie, geen gedeeld document en geen gemeenschappelijk beleid. Leerlingen kregen aanpassingen in twee of drie vakken en moesten het in de rest zonder stellen. Ouders klaagden over de inconsistentie, maar niemand wist hoe het anders georganiseerd kon worden.<\/pee>\n    <pee>De nieuwe directeur veranderde van koers na een volledige opleidingsdag voor het hele team over dys-stoornissen. Ze wees een zorgco\u00f6rdinator aan, maakte een gestandaardiseerd profieldocument voor alle betrokken leerlingen, plande een startgesprek per leerling in de eerste weken van het jaar en nam de opvolging van aanpassingen op in de agenda van de klassenraden. Na een paar jaar meldden zowel ouders als docenten dat de sfeer was veranderd: er werd minder over schuld gesproken en meer over oplossingen, en gezinnen die eerst wantrouwig waren, werden actieve partners.<\/pee>\n<h3>Een telefoontje van een kwartier<\/h3>\n<pee>Rapha\u00ebl, dertien jaar, heeft dyslexie en dysorthografie. Zijn logopedist begeleidt hem al jaren. Zijn mentor, die een opleiding over leerstoornissen had gevolgd, besefte dat het schoolteam nooit contact had gehad met die logopedist, terwijl zij Rapha\u00ebl beter kende dan wie ook in zijn omgang met geschreven taal. Met toestemming van de ouders belde hij haar een kwartier.<\/pee>\n    <pee>De logopedist vertelde dat Rapha\u00ebl een eigen strategie had ontwikkeld: hij dicteert zijn antwoorden eerst hardop voordat hij ze opschrijft, waardoor hij zijn idee\u00ebn beter ordent. Ze adviseerde ook een lettertype dat voor hem prettiger leest. Twee eenvoudige inzichten die niemand in het team kende. Het team nam het lettertype over voor alle materialen en liet het hardop formuleren toe als werkwijze. Zijn leraar Nederlands zei later dat dit een van de meest doeltreffende aanpassingen was die hij ooit had ingevoerd, en dat het hem een kwartier telefoontijd had gekost.<\/pee>\n<h3>Wanneer de leerling aan tafel zit<\/h3>\n<pee>Chlo\u00e9, veertien jaar, heeft een aandachtsstoornis zonder hyperactiviteit. De zorgco\u00f6rdinator van haar school besloot het teamoverleg over haar voor het eerst in haar aanwezigheid te houden. Chlo\u00e9 werd vooraf voorbereid: ze wist dat ze mocht zeggen wat haar hielp, wat niet en wat ze nodig had. Ze vertelde dat ze zich enkel in de les beeldende vorming kon concentreren, omdat \u201ede opdrachten kort zijn en we telkens iets anders doen\u201d. En ze zei dat ze vooral een mondelinge herinnering aan het einde van elke les nodig had om haar huiswerk niet te vergeten: \u201egeen notitie in een schrift dat ik vergeet open te doen, maar een echte stem die het zegt\u201d.<\/pee>\n    <pee>Het team nam de systematische mondelinge herinnering over. Binnen enkele weken werd ze door de meeste docenten toegepast en ging haar huiswerk veel vaker in. De docent beeldende vorming werd gevraagd haar korte, afwisselende lessen te delen met collega&#8217;s. De les uit dit voorbeeld: wie de leerling laat meepraten, vindt oplossingen die geen enkele volwassene bedacht zou hebben.<\/pee>\n<div class=\"key-points\">\n<h4>Wat deze voorbeelden gemeen hebben:<\/h4>\n<ul>\n<li>Een duidelijk aangewezen co\u00f6rdinator en een gedeeld document.<\/li>\n<li>Contact met externe behandelaars, met toestemming van de ouders.<\/li>\n<li>Een leerling die gehoord wordt en meedenkt over zijn eigen aanpak.<\/li>\n<li>Een team dat dezelfde basiskennis deelt dankzij gezamenlijke opleiding.<\/li>\n<\/ul><\/div>\n<h2>Hulpmiddelen en opleidingen om je team op weg te helpen<\/h2>\n<pee>Samenwerken is een kwestie van wil, structuur en gedeelde kennis. Voor de structuur heb je een profieldocument, een overlegritme en een aanspreekpunt. Voor de kennis zijn er opleidingen en praktische hulpmiddelen. Hieronder een selectie die je meteen kunt inzetten.<\/pee>\n<div class=\"intervention-methods\">\n<div class=\"method-card\">\n        <span class=\"method-icon\">\ud83d\udcd8<\/span><\/p>\n<h4>Leerlingen met leerstoornissen begeleiden<\/h4>\n<pee>Strategie\u00ebn en hulpmiddelen voor de klas, geschikt voor alle docenten.<\/pee>\n      <\/div>\n<div class=\"method-card\">\n        <span class=\"method-icon\">\ud83e\udde9<\/span><\/p>\n<h4>Schooluitval voorkomen<\/h4>\n<pee>Houvast en eenvoudige hulpmiddelen om afhaken tijdig te herkennen.<\/pee>\n      <\/div>\n<div class=\"method-card\">\n        <span class=\"method-icon\">\ud83d\udcdd<\/span><\/p>\n<h4>Verbindingsboekje<\/h4>\n<pee>Een gratis hulpmiddel voor korte, heldere communicatie tussen school en thuis.<\/pee>\n      <\/div>\n<\/p><\/div>\n<p>    <!-- CARTE FORMATION 2 --><\/p>\n<div style=\"background:linear-gradient(135deg,#eef1ff 0%,#f4ecff 100%);border-radius:22px;padding:24px 26px;margin:40px 0;display:flex;gap:26px;align-items:center;flex-wrap:wrap;box-shadow:0 12px 30px rgba(94,94,215,.12);\">\n      <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/Leerlingen-met-leerstoornissen-begeleiden-strategieen-en-hulpmiddelen-voor-de-klas.png\" alt=\"Opleiding leerlingen met leerstoornissen begeleiden in de klas\" loading=\"lazy\" style=\"width:184px;max-width:100%;border-radius:16px;flex:0 0 auto;\"><\/p>\n<div style=\"flex:1 1 260px;min-width:0;\">\n<div style=\"display:inline-block;background:#fff;color:#5268c9;font-weight:700;font-size:11px;letter-spacing:.06em;padding:5px 13px;border-radius:20px;margin-bottom:12px;text-transform:uppercase;\">\ud83c\udf93 Online opleiding DYNSEO<\/div>\n<div style=\"font-family:'Montserrat',sans-serif;font-weight:800;font-size:1.15rem;color:#5e5ed7;margin-bottom:8px;\">Leerlingen met leerstoornissen begeleiden: strategie\u00ebn en hulpmiddelen voor de klas<\/div>\n<pee style=\"margin:0 0 16px;color:#444;\">Praktische aanpak voor docenten: aanpassingen kiezen, differenti\u00ebren zonder te stigmatiseren en leerlingen met een leerstoornis dagelijks ondersteunen.<\/pee>\n        <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/courses\/leerlingen-met-leerstoornissen-begeleiden-strategieen-en-hulpmiddelen-voor-de-klas-nl\/\" target=\"_blank\" style=\"display:inline-block;background:linear-gradient(135deg,#5e5ed7,#5268c9);color:#fff;text-decoration:none;font-weight:600;padding:12px 26px;border-radius:12px;\">Bekijk de opleiding \u2192<\/a>\n      <\/div>\n<\/p><\/div>\n<pee>Signalen van afhaken verdienen ook de aandacht van het hele team. Leerlingen met een onbegrepen leerstoornis lopen een groter risico om gedemotiveerd te raken. De opleiding <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/courses\/voorkomen-van-schooluitval-houvast-eenvoudige-hulpmiddelen-nl\/\" target=\"_blank\">Schooluitval voorkomen: houvast en eenvoudige hulpmiddelen<\/a> geeft het team handvatten om vroeg bij te sturen. En wil je als ouder of docent een eerste indruk van leesmoeilijkheden krijgen, dan biedt de <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/dyslexietest-beoordeling-van-leesproblemen\/\" target=\"_blank\">online dyslexietest<\/a> een laagdrempelig vertrekpunt. Het is geen diagnose: alleen een gespecialiseerde professional kan die stellen. Een overzicht van alle opleidingen vind je op de pagina <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/onze-trainingen\/\" target=\"_blank\">Onze opleidingen<\/a>.<\/pee>\n<div class=\"expert-box\">\n<div class=\"expert-box-label\">Een eerlijke kanttekening<\/div>\n<div class=\"expert-box-title\">Hulpmiddelen vervangen geen begeleiding<\/div>\n<div class=\"expert-inner\">\n<div class=\"expert-inner-title\">Digitaal en op papier zijn aanvullingen<\/div>\n<pee>Geen enkel hulpmiddel, hoe goed ook, vervangt een diagnose, een behandeling door een gespecialiseerde professional of de dagelijkse aandacht van een betrokken team. Zie ze als ondersteuning voor de samenwerking die je met je team opbouwt, niet als vervanging ervan.<\/pee>\n      <\/div>\n<\/p><\/div>\n<h2>Aan de slag: een stappenplan voor het eerste schooltrimester<\/h2>\n<pee>Wie niet weet waar te beginnen, kan zich laten leiden door een eenvoudig tijdpad. Het hoeft niet perfect te zijn, als het maar begint. Een school die in de eerste weken van het jaar drie dingen regelt, heeft al een groot deel van het werk gedaan.<\/pee>\n    <pee>Eerst: <strong>benoem de co\u00f6rdinator<\/strong> en maak zijn rol en bereikbaarheid bekend. Vervolgens: <strong>maak een lijst van betrokken leerlingen<\/strong> en start voor elk van hen een profieldocument op, in overleg met ouders en leerling. Tot slot: <strong>plan de overlegmomenten<\/strong> van het jaar vooraf in, bijvoorbeeld aan het begin van het schooljaar, na de eerste rapportperiode en voor de afsluitende klassenraad.<\/pee>\n    <pee>Daarna volgt het onderhoud: aanpassingen in de praktijk evalueren, bijsturen waar nodig, successen vieren en nieuwe collega&#8217;s inwerken. Een jaarlijkse opfrismoment, bijvoorbeeld tijdens een studiedag, houdt de kennis levend. Op die manier wordt samenwerking geen eenmalig project maar een vaste werkwijze van de school.<\/pee>\n    <pee>Het multidisciplinaire werken rond leerlingen met een dys-stoornis is geen luxe voor de best uitgeruste scholen. Het is een manier van organiseren die in elke middelbare school mogelijk wordt zodra drie voorwaarden vervuld zijn: een duidelijke wil bij de leiding, een aangewezen co\u00f6rdinator en een gezamenlijke opleiding die iedereen hetzelfde referentiekader geeft. Wie die drie bij elkaar brengt, maakt van losse inspanningen een team dat echt verschil maakt voor de leerlingen om wie het gaat.<\/pee>\n<p>    <!-- FAQ accord\u00e9on --><\/p>\n<div class=\"faq-list\">\n<h2>Veelgestelde vragen<\/h2>\n<div class=\"faq-item\">\n<div class=\"faq-q\"><span>Wie neemt best de co\u00f6rdinatie op zich in een middelbare school?<\/span><span class=\"faq-icon\">+<\/span><\/div>\n<div class=\"faq-a\"><pee>Dat kan de zorgco\u00f6rdinator, een leerlingbegeleider of een goed opgeleide mentor zijn. Wat telt is dat de rol duidelijk benoemd is, dat de persoon tijd krijgt voor de taak en dat het hele team weet bij wie hij terechtkan.<\/pee><\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"faq-item\">\n<div class=\"faq-q\"><span>Hoe lang mag een profieldocument zijn?<\/span><span class=\"faq-icon\">+<\/span><\/div>\n<div class=\"faq-a\"><pee>Houd het bij \u00e9\u00e9n tot twee pagina&#8217;s. Een kort, praktisch document wordt gelezen en toegepast, een lang dossier niet. Neem de sterke punten, de waargenomen moeilijkheden, de afgesproken aanpassingen en de contactpersonen op, en herzie het minstens \u00e9\u00e9n keer per jaar.<\/pee><\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"faq-item\">\n<div class=\"faq-q\"><span>Mogen we met de logopedist of ergotherapeut van de leerling praten?<\/span><span class=\"faq-icon\">+<\/span><\/div>\n<div class=\"faq-a\"><pee>Ja, maar alleen met de uitdrukkelijke toestemming van de ouders en, bij oudere tieners, van de leerling zelf. Een kort gesprek kan het team waardevolle informatie opleveren over strategie\u00ebn die al werken.<\/pee><\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"faq-item\">\n<div class=\"faq-q\"><span>Wat doen we met docenten die niet willen meewerken aan aanpassingen?<\/span><span class=\"faq-icon\">+<\/span><\/div>\n<div class=\"faq-a\"><pee>Begin met begrip, niet met dwang. Een gezamenlijke opleiding helpt om de gedachte \u201eoneerlijk voordeel\u201d te vervangen door \u201enoodzakelijke compensatie\u201d. Daarnaast kan de directie een duidelijk kader vastleggen dat afgesproken aanpassingen in alle vakken gelden.<\/pee><\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"faq-item\">\n<div class=\"faq-q\"><span>Moet de klas weten dat een leerling een dys-stoornis heeft?<\/span><span class=\"faq-icon\">+<\/span><\/div>\n<div class=\"faq-a\"><pee>Nee, niet zonder toestemming van de leerling en zijn ouders. De diagnose is bekend bij het onderwijsteam, maar wordt niet voor de klas uitgesproken. Een algemene sensibilisering over leerverschillen kan wel, zonder iemand bij naam te noemen.<\/pee><\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"faq-item\">\n<div class=\"faq-q\"><span>Hoe betrek ik een tiener die geen aanpassingen wil?<\/span><span class=\"faq-icon\">+<\/span><\/div>\n<div class=\"faq-a\"><pee>Luister eerst naar de reden, die is vaak de angst om op te vallen. Zoek samen naar discrete vormen van aanpassing en laat de leerling meebeslissen. Aanpassingen die hij zelf heeft gekozen, worden veel vaker gebruikt dan opgelegde maatregelen.<\/pee><\/div>\n<\/p><\/div>\n<\/p><\/div>\n<p>    <!-- CTA final --><\/p>\n<div class=\"cta-box\">\n<h3>Vorm je team en bouw een samenhangende aanpak<\/h3>\n<pee>Een gezamenlijke opleiding geeft alle docenten hetzelfde referentiekader en maakt multidisciplinaire samenwerking mogelijk. Ontdek het aanbod van DYNSEO voor onderwijsteams.<\/pee>\n<div class=\"cta-buttons\">\n        <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/courses\/dys-problemen-op-de-middelbare-school-begrijpen-herkennen-en-je-pedagogische-praktijken-aanpassen-nl\/\" class=\"btn-white\" target=\"_blank\">Bekijk de opleiding<\/a><br \/>\n        <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/onze-trainingen\/\" class=\"btn-outline\" target=\"_blank\">Alle opleidingen<\/a>\n      <\/div>\n<\/p><\/div>\n<div class=\"article-tags\">\n<h4>Gerelateerde tags:<\/h4>\n<p>      <a href=\"#\" class=\"article-tag\">dys middelbare school<\/a><br \/>\n      <a href=\"#\" class=\"article-tag\">multidisciplinair team<\/a><br \/>\n      <a href=\"#\" class=\"article-tag\">zorgco\u00f6rdinator<\/a><br \/>\n      <a href=\"#\" class=\"article-tag\">profieldocument leerling<\/a><br \/>\n      <a href=\"#\" class=\"article-tag\">klassenraad<\/a><br \/>\n      <a href=\"#\" class=\"article-tag\">ouders en school<\/a><br \/>\n      <a href=\"#\" class=\"article-tag\">dyslexie<\/a><br \/>\n      <a href=\"#\" class=\"article-tag\">opleiding leerstoornissen<\/a>\n    <\/div>\n<\/p><\/div>\n<\/div>\n<p><script>\ndocument.querySelectorAll('.faq-q').forEach(function(b){\n  b.addEventListener('click', function(){ b.closest('.faq-item').classList.toggle('open'); });\n});\n<\/script><\/p>\n<p><script type=\"application\/ld+json\">\n{\n  \"@context\": \"https:\/\/schema.org\",\n  \"@type\": \"Article\",\n  \"headline\": \"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: samenwerken in een multidisciplinair team rond de leerling\",\n  \"description\": \"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: zo werkt het schoolteam samen met ouders, zorgco\u00f6rdinator en therapeuten. Rollen, overleg, profieldocument en praktijkvoorbeelden.\",\n  \"url\": \"https:\/\/www.dynseo.com\/eleves-dys-au-college-comment-travailler-en-equipe-pluridisciplinaire-autour-de-leleve-dynseo\/\",\n  \"inLanguage\": \"nl\",\n  \"datePublished\": \"2026-03-07\",\n  \"dateModified\": \"2026-10-25\",\n  \"author\": {\"@type\":\"Organization\",\"name\":\"DYNSEO\",\"url\":\"https:\/\/www.dynseo.com\"},\n  \"publisher\": {\"@type\":\"Organization\",\"name\":\"DYNSEO\",\"url\":\"https:\/\/www.dynseo.com\"}\n}\n<\/script><br \/>\n<script type=\"application\/ld+json\">\n{\n  \"@context\": \"https:\/\/schema.org\",\n  \"@type\": \"FAQPage\",\n  \"mainEntity\": [\n    {\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Wie neemt best de co\u00f6rdinatie op zich in een middelbare school?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Dat kan de zorgco\u00f6rdinator, een leerlingbegeleider of een goed opgeleide mentor zijn. Wat telt is dat de rol duidelijk benoemd is, dat de persoon tijd krijgt voor de taak en dat het hele team weet bij wie hij terechtkan.\"}},\n    {\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Hoe lang mag een profieldocument zijn?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Houd het bij \u00e9\u00e9n tot twee pagina's. Een kort, praktisch document wordt gelezen en toegepast. Neem de sterke punten, de waargenomen moeilijkheden, de afgesproken aanpassingen en de contactpersonen op, en herzie het minstens \u00e9\u00e9n keer per jaar.\"}},\n    {\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Mogen we met de logopedist of ergotherapeut van de leerling praten?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Ja, maar alleen met de uitdrukkelijke toestemming van de ouders en, bij oudere tieners, van de leerling zelf. Een kort gesprek kan het team waardevolle informatie opleveren over strategie\u00ebn die al werken.\"}},\n    {\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Wat doen we met docenten die niet willen meewerken aan aanpassingen?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Begin met begrip, niet met dwang. Een gezamenlijke opleiding helpt om de gedachte oneerlijk voordeel te vervangen door noodzakelijke compensatie. Daarnaast kan de directie een duidelijk kader vastleggen dat afgesproken aanpassingen in alle vakken gelden.\"}},\n    {\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Moet de klas weten dat een leerling een dys-stoornis heeft?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Nee, niet zonder toestemming van de leerling en zijn ouders. De diagnose is bekend bij het onderwijsteam, maar wordt niet voor de klas uitgesproken. Een algemene sensibilisering over leerverschillen kan wel, zonder iemand bij naam te noemen.\"}},\n    {\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Hoe betrek ik een tiener die geen aanpassingen wil?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Luister eerst naar de reden, die is vaak de angst om op te vallen. Zoek samen naar discrete vormen van aanpassing en laat de leerling meebeslissen. Aanpassingen die hij zelf heeft gekozen, worden veel vaker gebruikt dan opgelegde maatregelen.\"}}\n  ]\n}\n<\/script>[\/et_pb_code][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section]<\/p>\n\n<!-- DYNEN-FIX | lang=NL | formations=217 | images_remplacees=0 | DUMP=PGEgaHJlZj0iaHR0cHM6Ly93d3cuZHluc2VvLmNvbS9ubC9jb3Vyc2VzL2R5cy1wcm9ibGVtZW4tb3AtZGUtbWlkZGVsYmFyZS1zY2hvb2wtYmVncmlqcGVuLWhlcmtlbm5lbi1lbi1qZS1wZWRhZ29naXNjaGUtcHJha3Rpamtlbi1hYW5wYXNzZW4tbmwvIiB0YXJnZXQ9Il9ibGFuayIgc3R5bGU9ImRpc3BsYXk6aW5saW5lLWJsb2NrO2JhY2tncm91bmQ6bGluZWFyLWdyYWRpZW50KDEzNWRlZywjNWU1ZWQ3LCM1MjY4YzkpO2NvbG9yOiNmZmY7dGV4dC1kZWNvcmF0aW9uOm5vbmU7Zm9udC13ZWlnaHQ6NjAwO3BhZGRpbmc6MTJweCAyNnB4O2JvcmRlci1yYWRpdXM6MTJweDsiPkJla2lqayBkZSBvcGxlaWRpbmcg4oaSPC9hPg== -->","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":4,"featured_media":410101,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"[et_pb_section fb_built=\"1\" admin_label=\"Article HTML\" _builder_version=\"4.16\" custom_padding=\"0px||0px||false|false\" global_colors_info=\"{}\"][et_pb_row admin_label=\"Contenu\" _builder_version=\"4.16\" width=\"100%\" max_width=\"100%\" custom_padding=\"0px||0px||false|false\" global_colors_info=\"{}\"][et_pb_column type=\"4_4\" _builder_version=\"4.16\" global_colors_info=\"{}\"][et_pb_code admin_label=\"HTML import\u00e9\" _builder_version=\"4.16\" global_colors_info=\"{}\"]<style type=\"text\/css\">\n:root{\n  --bleu:#5e5ed7;--bleu-soft:#eeeeff;--bleu2:#5268c9;--bleu2-soft:#e8ecfa;\n  --vert:#a9e2e4;--vert-soft:#e4f5f6;--jaune:#ffeca7;--jaune-soft:#fff8e0;\n  --rose:#e73469;--rose-soft:#fde8ef;--dark:#1a1a2e;--radius:20px;\n  --shadow:0 4px 20px rgba(0,0,0,.05);\n}\n.dbi-art-1fb280 * {margin:0;padding:0;box-sizing:border-box;}\n.dbi-art-1fb280 {scroll-behavior:smooth;}\n.dbi-art-1fb280 {font-family:'Poppins',-apple-system,BlinkMacSystemFont,sans-serif;line-height:1.75;color:#333;background:#fff;overflow-x:hidden;}\n.dbi-art-1fb280 img {max-width:100%;height:auto;display:block;}\n.dbi-art-1fb280 a {color:inherit;text-decoration:none;}\n.dbi-art-1fb280 .container {max-width:820px;margin:0 auto;padding:0 24px;}\n.dbi-art-1fb280 .article-hero {background:var(--bleu-soft);padding:70px 24px 0;position:relative;overflow:visible;}\n.dbi-art-1fb280 .article-hero-curve {position:absolute;bottom:-2px;left:0;right:0;width:100%;height:60px;background:#fff;border-radius:50% 50% 0 0;z-index:4;}\n.dbi-art-1fb280 .article-hero-inner {max-width:820px;margin:0 auto;position:relative;z-index:3;padding-bottom:80px;}\n.dbi-art-1fb280 .article-breadcrumb {font-size:12px;color:var(--bleu);margin-bottom:20px;}\n.dbi-art-1fb280 .article-breadcrumb a {color:var(--bleu);border-bottom:1px solid rgba(94,94,215,.25);transition:border-color .2s;}\n.dbi-art-1fb280 .article-breadcrumb a:hover {border-bottom-color:var(--bleu);}\n.dbi-art-1fb280 .article-category {display:inline-block;font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:11px;font-weight:700;letter-spacing:1.5px;text-transform:uppercase;color:var(--bleu);background:#fff;border-radius:30px;padding:7px 18px;margin-bottom:16px;box-shadow:var(--shadow);}\n.dbi-art-1fb280 .article-hero h1 {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:clamp(24px,4vw,34px);font-weight:800;color:var(--dark);line-height:1.3;margin-bottom:16px;}\n.dbi-art-1fb280 .article-hero h1 .hl {display:inline;color:#fff;background:var(--bleu);border-radius:8px;padding:1px 12px 3px;}\n.dbi-art-1fb280 .article-meta {font-size:13px;color:#555;display:flex;gap:20px;flex-wrap:wrap;align-items:center;}\n.dbi-art-1fb280 .article-body {padding:50px 0 60px;}\n.dbi-art-1fb280 .article-body p {margin-bottom:20px;text-align:justify;font-size:15px;color:#444;line-height:1.85;}\n.dbi-art-1fb280 .article-body strong {color:var(--dark);font-weight:600;}\n.dbi-art-1fb280 .article-body h2 {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:clamp(20px,3vw,26px);font-weight:800;color:var(--dark);margin:50px 0 18px;line-height:1.3;padding-bottom:10px;border-bottom:3px solid var(--vert);}\n.dbi-art-1fb280 .article-body h3 {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:clamp(17px,2.5vw,20px);font-weight:700;color:var(--bleu);margin:35px 0 14px;line-height:1.35;}\n.dbi-art-1fb280 .key-points {background:var(--vert-soft);padding:30px 32px;border-radius:var(--radius);margin:35px 0;box-shadow:var(--shadow);}\n.dbi-art-1fb280 .key-points h3 {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:17px;font-weight:800;color:var(--bleu2);margin:0 0 14px;}\n.dbi-art-1fb280 .key-points ul {list-style:none;padding:0;margin:0;}\n.dbi-art-1fb280 .key-points li {margin:10px 0;padding-left:26px;position:relative;color:#444;font-size:14px;line-height:1.7;}\n.dbi-art-1fb280 .key-points li::before {content:'2713';position:absolute;left:0;color:var(--bleu);font-weight:800;}\n.dbi-art-1fb280 .info-box {background:var(--bleu-soft);padding:28px 30px;border-radius:var(--radius);margin:35px 0;box-shadow:var(--shadow);}\n.dbi-art-1fb280 .info-box p {font-size:14px;color:#444;margin-bottom:10px;}\n.dbi-art-1fb280 .info-box p:last-child {margin-bottom:0;}\n.dbi-art-1fb280 .info-box strong {color:var(--dark);}\n.dbi-art-1fb280 .article-quote {background:var(--jaune-soft);padding:32px 30px;border-radius:var(--radius);margin:40px 0;box-shadow:var(--shadow);position:relative;}\n.dbi-art-1fb280 .article-quote::before {content:'201C';font-size:100px;position:absolute;top:-20px;left:20px;font-family:Georgia,serif;color:var(--jaune);opacity:.5;}\n.dbi-art-1fb280 .article-quote p {font-size:14px;font-style:italic;color:#444;position:relative;z-index:1;margin-bottom:10px;text-align:left;}\n.dbi-art-1fb280 .article-quote .quote-author {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-weight:800;font-style:normal;color:var(--bleu);font-size:13px;}\n.dbi-art-1fb280 .acteurs-grid {display:grid;grid-template-columns:1fr 1fr;gap:16px;margin:30px 0;}\n.dbi-art-1fb280 .acteur-card {border-radius:var(--radius);padding:24px 22px;box-shadow:var(--shadow);}\n.dbi-art-1fb280 .acteur-card:nth-child(1) {background:var(--vert-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .acteur-card:nth-child(2) {background:var(--bleu-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .acteur-card:nth-child(3) {background:var(--jaune-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .acteur-card:nth-child(4) {background:var(--rose-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .acteur-card:nth-child(5) {background:var(--bleu2-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .acteur-card:nth-child(6) {background:var(--vert-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .acteur-card-title {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:14px;font-weight:800;color:var(--dark);margin-bottom:8px;display:flex;align-items:center;gap:8px;}\n.dbi-art-1fb280 .acteur-card-role {font-size:11px;font-weight:600;color:var(--bleu);text-transform:uppercase;letter-spacing:.8px;margin-bottom:10px;}\n.dbi-art-1fb280 .acteur-card ul {list-style:none;padding:0;margin:0;}\n.dbi-art-1fb280 .acteur-card li {font-size:12.5px;color:#444;padding:4px 0 4px 16px;position:relative;line-height:1.55;border-bottom:1px solid rgba(0,0,0,.05);}\n.dbi-art-1fb280 .acteur-card li:last-child {border-bottom:none;}\n.dbi-art-1fb280 .acteur-card li::before {content:'\u2192';position:absolute;left:0;color:var(--bleu);font-weight:700;font-size:11px;}\n@media(max-width:600px) {\n.dbi-art-1fb280 .acteurs-grid {grid-template-columns:1fr;}\n}\n.dbi-art-1fb280 .numbered-list {counter-reset:steps;margin:25px 0;padding:0;list-style:none;}\n.dbi-art-1fb280 .numbered-list li {counter-increment:steps;margin:16px 0;padding:18px 22px 18px 70px;border-radius:var(--radius);box-shadow:var(--shadow);position:relative;font-size:14px;color:#444;line-height:1.7;}\n.dbi-art-1fb280 .numbered-list li:nth-child(1) {background:var(--vert-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .numbered-list li:nth-child(2) {background:var(--bleu-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .numbered-list li:nth-child(3) {background:var(--jaune-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .numbered-list li:nth-child(4) {background:var(--rose-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .numbered-list li:nth-child(5) {background:var(--bleu2-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .numbered-list li:nth-child(6) {background:var(--vert-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .numbered-list li:nth-child(7) {background:var(--bleu-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .numbered-list li::before {content:counter(steps);position:absolute;left:18px;top:50%;transform:translateY(-50%);width:38px;height:38px;border-radius:12px;background:rgba(255,255,255,.85);font-family:'Montserrat',sans-serif;font-weight:800;font-size:16px;display:flex;align-items:center;justify-content:center;color:var(--bleu);}\n.dbi-art-1fb280 .numbered-list li strong {color:var(--dark);}\n.dbi-art-1fb280 .comparison-table {width:100%;border-collapse:separate;border-spacing:0;border-radius:var(--radius);overflow:hidden;box-shadow:var(--shadow);margin:30px 0;}\n.dbi-art-1fb280 .comparison-table thead th {background:var(--bleu);color:#fff;font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:13px;font-weight:700;padding:16px 18px;text-align:left;}\n.dbi-art-1fb280 .comparison-table tbody td {padding:14px 18px;font-size:13px;color:#444;vertical-align:top;}\n.dbi-art-1fb280 .comparison-table tbody tr:nth-child(odd) {background:var(--bleu-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .comparison-table tbody tr:nth-child(even) {background:var(--vert-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .comparison-table tbody td:first-child {font-weight:600;color:var(--dark);}\n.dbi-art-1fb280 .case-study {background:#fff;padding:30px 32px;border-radius:var(--radius);margin:30px 0;box-shadow:0 6px 25px rgba(0,0,0,.07);}\n.dbi-art-1fb280 .case-study-header {display:flex;align-items:center;gap:14px;margin-bottom:16px;}\n.dbi-art-1fb280 .case-study-emoji {font-size:2.2rem;}\n.dbi-art-1fb280 .case-study-label {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:11px;font-weight:700;letter-spacing:1.5px;text-transform:uppercase;margin-bottom:2px;color:var(--bleu);}\n.dbi-art-1fb280 .case-study-title {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:17px;font-weight:800;color:var(--dark);}\n.dbi-art-1fb280 .case-study p {font-size:14px;color:#444;line-height:1.75;margin-bottom:12px;}\n.dbi-art-1fb280 .case-study p:last-child {margin-bottom:0;}\n.dbi-art-1fb280 .case-study-result {background:var(--vert-soft);padding:16px 20px;border-radius:14px;margin-top:16px;}\n.dbi-art-1fb280 .case-study-result p {margin:0;font-size:13px;color:var(--dark);}\n.dbi-art-1fb280 .error-box {background:var(--rose-soft);padding:24px 28px;border-radius:var(--radius);margin:20px 0;box-shadow:var(--shadow);}\n.dbi-art-1fb280 .error-box-title {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:15px;font-weight:800;color:var(--rose);margin-bottom:8px;}\n.dbi-art-1fb280 .error-box p {font-size:14px;color:#444;margin:0;line-height:1.7;}\n.dbi-art-1fb280 .error-fix {background:var(--vert-soft);padding:24px 28px;border-radius:var(--radius);margin:8px 0 30px;box-shadow:var(--shadow);}\n.dbi-art-1fb280 .error-fix-title {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:14px;font-weight:700;color:var(--bleu);margin-bottom:6px;}\n.dbi-art-1fb280 .error-fix p {font-size:14px;color:#444;margin:0;line-height:1.7;}\n.dbi-art-1fb280 .profil-template {background:var(--bleu2-soft);padding:28px 30px;border-radius:var(--radius);margin:30px 0;box-shadow:var(--shadow);}\n.dbi-art-1fb280 .profil-template h4 {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:15px;font-weight:800;color:var(--dark);margin-bottom:16px;}\n.dbi-art-1fb280 .profil-section {margin-bottom:14px;}\n.dbi-art-1fb280 .profil-section-label {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:12px;font-weight:700;color:var(--bleu);text-transform:uppercase;letter-spacing:.8px;margin-bottom:4px;}\n.dbi-art-1fb280 .profil-section-content {font-size:13px;color:#555;background:rgba(255,255,255,.7);border-radius:10px;padding:10px 14px;font-style:italic;}\n.dbi-art-1fb280 .cta-box {background:linear-gradient(135deg,var(--bleu) 0%,var(--bleu2) 100%);padding:40px 36px;border-radius:22px;margin:50px 0;text-align:center;color:#fff;}\n.dbi-art-1fb280 .cta-box h3 {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:22px;font-weight:800;margin-bottom:12px;}\n.dbi-art-1fb280 .cta-box p {font-size:14px;color:rgba(255,255,255,.85);margin-bottom:24px;max-width:550px;margin-left:auto;margin-right:auto;}\n.dbi-art-1fb280 .cta-box .cta-buttons {display:flex;justify-content:center;gap:14px;flex-wrap:wrap;}\n.dbi-art-1fb280 .btn-cta-white {display:inline-block;padding:14px 34px;border-radius:30px;font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:14px;font-weight:700;background:#fff;color:var(--bleu);transition:all .3s ease;}\n.dbi-art-1fb280 .btn-cta-white:hover {background:var(--rose);color:#fff;transform:translateY(-2px);}\n.dbi-art-1fb280 .btn-cta-outline {display:inline-block;padding:14px 34px;border-radius:30px;font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:14px;font-weight:700;border:2px solid rgba(255,255,255,.5);color:#fff;transition:all .3s ease;}\n.dbi-art-1fb280 .btn-cta-outline:hover {border-color:#fff;background:rgba(255,255,255,.1);}\n.dbi-art-1fb280 .internal-link {display:flex;align-items:center;gap:20px;background:var(--jaune-soft);padding:24px 28px;border-radius:var(--radius);box-shadow:var(--shadow);margin:40px 0;transition:all .3s ease;}\n.dbi-art-1fb280 .internal-link:hover {transform:translateY(-3px);box-shadow:0 8px 28px rgba(0,0,0,.1);}\n.dbi-art-1fb280 .internal-link-icon {font-size:2.5rem;flex-shrink:0;}\n.dbi-art-1fb280 .internal-link-content {flex:1;min-width:0;}\n.dbi-art-1fb280 .internal-link-label {font-size:11px;font-weight:700;letter-spacing:1.5px;text-transform:uppercase;color:var(--rose);margin-bottom:4px;}\n.dbi-art-1fb280 .internal-link-title {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:16px;font-weight:800;color:var(--dark);margin-bottom:4px;}\n.dbi-art-1fb280 .internal-link-desc {font-size:13px;color:#555;}\n.dbi-art-1fb280 .internal-link-arrow {font-size:1.5rem;color:var(--bleu);flex-shrink:0;transition:transform .3s;}\n.dbi-art-1fb280 .internal-link:hover .internal-link-arrow {transform:translateX(4px);}\n.dbi-art-1fb280 .article-tags {display:flex;flex-wrap:wrap;gap:8px;margin:40px 0 20px;padding-top:30px;border-top:2px solid #f0f0f0;}\n.dbi-art-1fb280 .article-tag {display:inline-block;padding:6px 16px;border-radius:30px;font-size:12px;font-weight:600;transition:all .2s;}\n.dbi-art-1fb280 .article-tag:nth-child(odd) {color:var(--bleu);background:var(--bleu-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .article-tag:nth-child(even) {color:var(--rose);background:var(--rose-soft);}\n.dbi-art-1fb280 .article-tag:hover {transform:translateY(-2px);box-shadow:0 3px 10px rgba(0,0,0,.08);}\n.dbi-art-1fb280 .toc {background:var(--bleu2-soft);padding:28px 30px;border-radius:var(--radius);margin:0 0 40px;box-shadow:var(--shadow);}\n.dbi-art-1fb280 .toc h4 {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:14px;font-weight:800;color:var(--dark);margin-bottom:14px;}\n.dbi-art-1fb280 .toc ol {padding-left:20px;margin:0;}\n.dbi-art-1fb280 .toc li {margin:8px 0;font-size:13px;}\n.dbi-art-1fb280 .toc a {color:var(--bleu);font-weight:600;border-bottom:1px solid transparent;transition:border-color .2s;}\n.dbi-art-1fb280 .toc a:hover {border-bottom-color:var(--bleu);}\n.dbi-art-1fb280 .alerte-box {background:#fff0f0;border-left:5px solid var(--rose);padding:24px 28px;border-radius:0 var(--radius) var(--radius) 0;margin:30px 0;box-shadow:var(--shadow);}\n.dbi-art-1fb280 .alerte-box-title {font-family:'Montserrat',sans-serif;font-size:16px;font-weight:800;color:var(--rose);margin-bottom:10px;}\n.dbi-art-1fb280 .alerte-box p {font-size:14px;color:#444;margin:0;line-height:1.75;}\n@media(max-width:600px) {\n.dbi-art-1fb280 .article-hero {padding:50px 16px 0;}\n.dbi-art-1fb280 .article-hero-curve {height:40px;}\n.dbi-art-1fb280 .article-hero-inner {padding-bottom:60px;}\n.dbi-art-1fb280 .article-meta {flex-direction:column;gap:8px;}\n.dbi-art-1fb280 .container {padding:0 16px;}\n.dbi-art-1fb280 .article-body p {font-size:14px;}\n.dbi-art-1fb280 .key-points, .dbi-art-1fb280 .info-box, .dbi-art-1fb280 .error-box, .dbi-art-1fb280 .error-fix {padding:24px 20px;}\n.dbi-art-1fb280 .article-quote {padding:24px 20px;}\n.dbi-art-1fb280 .case-study {padding:24px 20px;}\n.dbi-art-1fb280 .numbered-list li {padding:16px 16px 16px 60px;}\n.dbi-art-1fb280 .cta-box {padding:30px 20px;}\n.dbi-art-1fb280 .cta-box h3 {font-size:19px;}\n.dbi-art-1fb280 .cta-box .cta-buttons {flex-direction:column;max-width:260px;margin-left:auto;margin-right:auto;}\n.dbi-art-1fb280 .btn-cta-white, .dbi-art-1fb280 .btn-cta-outline {width:100%;text-align:center;padding:13px 24px;font-size:13px;}\n.dbi-art-1fb280 .internal-link {flex-direction:column;text-align:center;gap:12px;padding:22px 18px;}\n.dbi-art-1fb280 .internal-link-arrow {transform:rotate(90deg);}\n.dbi-art-1fb280 .internal-link:hover .internal-link-arrow {transform:rotate(90deg) translateX(4px);}\n.dbi-art-1fb280 .comparison-table {font-size:12px;}\n.dbi-art-1fb280 .comparison-table thead th, .dbi-art-1fb280 .comparison-table tbody td {padding:10px 12px;}\n.dbi-art-1fb280 .toc {padding:22px 20px;}\n.dbi-art-1fb280 .profil-template {padding:22px 18px;}\n}\n\n<\/style>\n<script type=\"application\/ld+json\">\n{\n  \"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\n  \"@type\":\"Article\",\n  \"headline\":\"\u00c9l\u00e8ves DYS au coll\u00e8ge : comment travailler en \u00e9quipe pluridisciplinaire autour de l'\u00e9l\u00e8ve\",\n  \"description\":\"Guide complet du travail en \u00e9quipe pluridisciplinaire autour des \u00e9l\u00e8ves DYS au coll\u00e8ge : r\u00f4les de chaque acteur, r\u00e9f\u00e9rent DYS, document de profil, r\u00e9union d'\u00e9quipe, conseil de classe, partenariat familles, inclusion de l'\u00e9l\u00e8ve. Formation certifi\u00e9e Qualiopi DYNSEO.\",\n  \"image\":\"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/troubles-DYS-college.jpg\",\n  \"author\":{\"@type\":\"Organization\",\"name\":\"DYNSEO\",\"url\":\"https:\/\/www.dynseo.com\"},\n  \"publisher\":{\"@type\":\"Organization\",\"name\":\"DYNSEO\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"url\":\"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/logo-dynseo.png\"}},\n  \"datePublished\":\"2026-03-07\",\n  \"dateModified\":\"2026-03-07\",\n  \"mainEntityOfPage\":\"https:\/\/www.dynseo.com\/equipe-pluridisciplinaire-eleves-dys-college\/\"\n}\n<\/script>\n<div class=\"dbi-art-1fb280\">\n<header class=\"article-hero\">\n  <div class=\"article-hero-inner\">\n    <nav class=\"article-breadcrumb\">\n      <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/\">Home<\/a> &rsaquo;\n      <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/formations\/\">Opleidingen<\/a> &rsaquo;\n      <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/troubles-dys-college-guide-complet\/\">DYS-stoornissen op de middelbare school<\/a> &rsaquo;\n      Multidisciplinair DYS-team\n    <\/nav>\n    <span class=\"article-category\">&#x1F91D; COORDINATIE &amp; TEAM<\/span>\n    <h1>Leerlingen DYS op de middelbare school&nbsp;: hoe <span class=\"hl\">samen te werken in een multidisciplinair team<\/span> rond de leerling<\/h1>\n    <div class=\"article-meta\">\n      <span>&#x1F4C5; Maart 2026<\/span>\n      <span>&#x23F1; 21 min lezen<\/span>\n      <span>&#x1F3EB; Door het DYNSEO-team<\/span>\n    <\/div>\n  <\/div>\n  <div class=\"article-hero-curve\"><\/div>\n<\/header>\n\n<div class=\"container\">\n\n<img src=\"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/troubles-DYS-college.jpg\" alt=\"Multidisciplinair team leerlingen DYS op de middelbare school \u2014 DYNSEO Opleiding\" style=\"width:100%;border-radius:20px;margin:30px 0 10px;box-shadow:0 6px 25px rgba(0,0,0,.08);\">\n\n<article class=\"article-body\">\n\n<div class=\"toc\">\n  <h4>&#x1F4D1; Inhoudsopgave<\/h4>\n  <ol>\n    <li><a href=\"#pourquoi\">Waarom teamwork essentieel is voor leerlingen DYS<\/a><\/li>\n    <li><a href=\"#acteurs\">De acteurs van het multidisciplinaire team: rollen en verantwoordelijkheden<\/a><\/li>\n    <li><a href=\"#referent\">De DYS-verantwoordelijke: een sleutelrol om te structureren<\/a><\/li>\n    <li><a href=\"#document-profil\">Het profieldocument: centraal hulpmiddel voor de co\u00f6rdinatie<\/a><\/li>\n    <li><a href=\"#reunion\">Een effectieve teamvergadering organiseren rond een leerling DYS<\/a><\/li>\n    <li><a href=\"#conseil-classe\">De klasraad als hulpmiddel voor het volgen van aanpassingen<\/a><\/li>\n    <li><a href=\"#familles\">De samenwerking met de gezinnen: een therapeutische alliantie opbouwen<\/a><\/li>\n    <li><a href=\"#eleve\">De leerling betrekken bij de aanpak: een voorwaarde voor succes<\/a><\/li>\n    <li><a href=\"#obstacles\">De obstakels voor teamwork en hoe deze te overwinnen<\/a><\/li>\n    <li><a href=\"#exterieurs\">De externe partners van het schoolteam<\/a><\/li>\n    <li><a href=\"#cas-pratiques\">Praktijkgevallen: multidisciplinaire teams die trajecten transformeren<\/a><\/li>\n  <\/ol>\n<\/div>\n\n<p>Een middelbare school heeft gemiddeld een tiental docenten per klas. Voor een leerling DYS is elke docent een andere gesprekspartner, met zijn eigen eisen, zijn eigen lesmateriaal, zijn eigen manier van beoordelen. Als deze tien docenten niet met elkaar communiceren, leeft de leerling DYS in tien verschillende pedagogische contexten \u2014 met aanpassingen in sommige lessen, maar lijdend in andere, zonder ooit de ervaring te hebben van een samenhangend team dat hem echt begrijpt.<\/p>\n\n<p>Het is precies deze compartmentalisering \u2014 eigen aan de organisatie van de middelbare school, waar elke docent soeverein is in zijn discipline \u2014 die het multidisciplinair werken rond DYS-leerlingen zowel essentieel als moeilijk maakt. Essentieel omdat de consistentie van de aanpassingen tussen alle vakken de voorwaarde is voor hun effectiviteit. Moeilijk omdat het een georganiseerde co\u00f6rdinatie, tijd voor overleg en een gedeelde visie veronderstelt die niet vanzelfsprekend is in teams die elkaar weinig zien.<\/p>\n\n<p>Deze gids biedt een complete en praktische benadering van het multidisciplinair werken rond DYS-leerlingen op de middelbare school: wie doet wat, hoe te organiseren, welke hulpmiddelen te gebruiken, hoe gezinnen en de leerlingen zelf te betrekken, en hoe de meest voorkomende obstakels te overwinnen.<\/p>\n\n<h2 id=\"pourquoi\">1. Waarom teamwork essentieel is voor leerlingen DYS<\/h2>\n\n<p>Onderzoek naar inclusieve educatie is op dit punt duidelijk: de consistentie van de aanpassingen tussen alle vakken is een van de meest bepalende factoren voor de effectiviteit van de ondersteuning van DYS-leerlingen. Een leerling die aanpassingen krijgt in twee vakken van de tien blijft de obstakels van zijn stoornis ondervinden in de andere acht \u2014 en deze inconsistentie is vaak psychologisch vermoeiender dan de totale afwezigheid van aanpassingen, omdat het de leerling laat zien dat sommige volwassenen hem begrijpen en anderen niet.<\/p>\n\n<p>Multidisciplinair werken cre\u00ebert verschillende cumulatieve voordelen die alleen toegankelijk zijn voor het team, niet voor de ge\u00efsoleerde docent. Het stelt een <strong>vroegere detectie<\/strong> van de stoornissen mogelijk \u2014 een leerling wiens moeilijkheden door verschillende docenten in verschillende vakken worden gemeld, wordt sneller ge\u00efdentificeerd dan wanneer elke docent denkt dat het probleem specifiek is voor zijn discipline. Het garandeert een <strong>consistentie van de aanpassingen<\/strong> die voorkomt dat de leerling zich bij elk vak opnieuw moet aanpassen. Het produceert een <strong>volledig beeld van de leerling<\/strong> \u2014 zijn sterke punten in het ene vak, zijn moeilijkheden in het andere \u2014 wat het mogelijk maakt om een echt gepersonaliseerde ondersteuning te ontwikkelen. En het cre\u00ebert een <strong>collectieve verantwoordelijkheid<\/strong> die voorkomt dat de ondersteuning op de schouders van \u00e9\u00e9n enkele vrijwillige docent rust.<\/p>\n<div class=\"info-box\">\n  <p><strong>&#x1F4CA; Wat het onderzoek zegt.<\/strong> De internationale studies over inclusief onderwijs tonen aan dat leerlingen met speciale onderwijsbehoeften die profiteren van geco\u00f6rdineerde ondersteuning tussen al hun docenten significant meer vooruitgang boeken dan degenen die profiteren van ge\u00efsoleerde aanpassingen in een of twee vakken. Co\u00f6rdinatie is geen \"extra\" \u2014 het is de basisvoorwaarde voor de effectiviteit van elke gedifferentieerde pedagogische ondersteuning.<\/p>\n<\/div>\n\n<h2 id=\"acteurs\">2. De actoren van het multidisciplinaire team: rollen en verantwoordelijkheden<\/h2>\n\n<p>Het multidisciplinaire team rond een DYS-leerling op de middelbare school bestaat uit verschillende soorten actoren, wiens rollen complementair zijn en duidelijk gedefinieerd moeten worden om doublures, vergeten zaken en misverstanden te voorkomen.<\/p>\n\n<div class=\"acteurs-grid\">\n  <div class=\"acteur-card\">\n    <div class=\"acteur-card-title\">&#x1F393; Hoofddocent<\/div>\n    <div class=\"acteur-card-role\">Co\u00f6rdinator van het pedagogisch team<\/div>\n    <ul>\n      <li>Centraliseert de informatie over de leerling binnen het team<\/li>\n      <li>Leidt de overlegvergaderingen over de leerling<\/li>\n      <li>Maakt de verbinding tussen docenten, gezinnen en directie<\/li>\n      <li>Zorgt ervoor dat het aanpassingsplan bekend en toegepast is<\/li>\n      <li>Brengt de leerling in de klasvergadering en volgt zijn\/haar ontwikkeling<\/li>\n    <\/ul>\n  <\/div>\n  <div class=\"acteur-card\">\n    <div class=\"acteur-card-title\">&#x1F4CB; Vakdocenten<\/div>\n    <div class=\"acteur-card-role\">Actoren van de dagelijkse aanpassing<\/div>\n    <ul>\n      <li>Toepassen de aanpassingen in hun vak<\/li>\n      <li>Observeren en signaleren de evoluties (positief en negatief)<\/li>\n      <li>Deelnemen aan de overlegvergaderingen<\/li>\n      <li>Pas hun materialen en evaluaties aan<\/li>\n      <li>Handhaven de vertrouwelijkheid ten opzichte van andere leerlingen<\/li>\n    <\/ul>\n  <\/div>\n  <div class=\"acteur-card\">\n    <div class=\"acteur-card-title\">&#x1F6AA; CPE \/ Schoolleven<\/div>\n    <div class=\"acteur-card-role\">Bijzondere waarnemer van de dagelijkse gang van zaken<\/div>\n    <ul>\n      <li>Volgt de leerling tijdens de pauzes (recreaties, schoolleven)<\/li>\n      <li>Detecteert gedrags- en sociale moeilijkheden gerelateerd aan de stoornis<\/li>\n      <li>Beheert crisissituaties met een ge\u00efnformeerde aanpak<\/li>\n      <li>Maakt de verbinding tussen school en emotie<\/li>\n      <li>Kan de rol van DYS-verantwoordelijke in bepaalde instellingen vervullen<\/li>\n    <\/ul>\n  <\/div>\n  <div class=\"acteur-card\">\n    <div class=\"acteur-card-title\">&#x1F3E0; Directie<\/div>\n    <div class=\"acteur-card-role\">Institutionele waarborg<\/div>\n    <ul>\n      <li>Valideert en officialiseert de aanpassingsplannen<\/li>\n      <li>Cre\u00ebert de organisatorische voorwaarden voor teamwork<\/li>\n      <li>Wijst tijd voor overleg toe in het rooster<\/li>\n      <li>Stimuleert de inclusieve cultuur binnen de instelling<\/li>\n      <li>Arbitreert de meningsverschillen binnen het team<\/li>\n    <\/ul>\n  <\/div>\n  <div class=\"acteur-card\">\n    <div class=\"acteur-card-title\">&#x1F468;&#x200D;&#x1F469;&#x200D;&#x1F467; Familie<\/div>\n    <div class=\"acteur-card-role\">Essenti\u00eble partner<\/div>\n    <ul>\n      <li>Brengt de fijne kennis van het kind buiten de schoolcontext<\/li>\n      <li>Geeft de observaties en effectieve strategie\u00ebn door naar huis<\/li>\n      <li>Deelt in de ontwikkeling en herziening van het aanpassingsplan<\/li>\n      <li>Ondersteunt de leerling in zijn\/haar relatie tot de aanpassingen<\/li>\n      <li>Waarschuwt het team over tekenen van lijden of afhaakgedrag<\/li>\n    <\/ul>\n  <\/div>\n  <div class=\"acteur-card\">\n    <div class=\"acteur-card-title\">&#x1F9D1; De leerling zelf<\/div>\n<div class=\"acteur-card-role\">Eerste expert van zijn eigen behoeften<\/div>\n    <ul>\n      <li>Identificeert wat hem echt helpt vs wat niet werkt<\/li>\n      <li>Deelt in de definitie van de aanpassingen vanaf de 5e<\/li>\n      <li>Ontwikkelt zijn eigen begrip van zijn stoornis<\/li>\n      <li>Leert om zelfstandig om hulp te vragen<\/li>\n      <li>Bouwt zijn identiteit verder dan de stoornis<\/li>\n    <\/ul>\n  <\/div>\n<\/div>\n\n<h2 id=\"referent\">3. De DYS-verantwoordelijke: een sleutelrol om te structureren<\/h2>\n\n<p>In de instellingen die hun DYS-leerlingen effectief begeleiden, is er altijd een centrale acteur: een <strong>DYS-verantwoordelijke<\/strong> \u2014 een duidelijk ge\u00efdentificeerde persoon, opgeleid in DYS-stoornissen, die de algemene co\u00f6rdinatie van de begeleiding van alle DYS-leerlingen in de instelling waarborgt. Deze verantwoordelijke is niet noodzakelijkerwijs een specialist in stoornissen \u2014 het kan de CPE, de arts of de schoolverpleegkundige zijn, de meest betrokken mentor, of een docent die specifiek voor deze rol door de directie is aangewezen.<\/p>\n\n<p>De DYS-verantwoordelijke vervult drie essenti\u00eble functies. Ten eerste houdt hij een <strong>dashboard van DYS-leerlingen<\/strong> van de instelling bij \u2014 wie ze zijn, welke stoornissen zijn gediagnosticeerd, welke aanpassingen zijn getroffen, wat hun ontwikkeling is. Ten tweede is hij de <strong>eerste contactpersoon voor de gezinnen<\/strong> wanneer zij vragen hebben over de aanpassingen of een probleem signaleren. Ten derde fungeert hij als een <strong>bron voor de docenten<\/strong> \u2014 antwoorden geven op praktische vragen over de aanpassingen, beschikbare middelen signaleren, doorverwijzen naar trainingen.<\/p>\n\n<h2 id=\"document-profil\">4. Het profieldocument: centraal hulpmiddel voor de co\u00f6rdinatie<\/h2>\n\n<p>Het profieldocument is het eenvoudigste en krachtigste hulpmiddel om de samenhang van het teamwerk rond een DYS-leerling te waarborgen. Het is een blad van \u00e9\u00e9n tot twee pagina's \u2014 niet meer \u2014 dat de essenti\u00eble informatie over de leerling en de goedgekeurde aanpassingen samenvat, en dat beschikbaar is voor alle betrokken docenten.<\/p>\n\n<div class=\"profil-template\">\n  <h4>&#x1F4C4; Standaardstructuur van een profieldocument voor DYS-leerlingen<\/h4>\n  <div class=\"profil-section\">\n    <div class=\"profil-section-label\">Identiteit en stoornis(sen)<\/div>\n    <div class=\"profil-section-content\">Voornaam \/ Klas \/ Gediagnosticeerde stoornis(sen) \/ Datum van de diagnose \/ Professional die de diagnose heeft gesteld<\/div>\n  <\/div>\n  <div class=\"profil-section\">\n    <div class=\"profil-section-label\">Sterke punten van de leerling<\/div>\n    <div class=\"profil-section-content\">Waarin de leerling goed is \u2014 mondelinge vaardigheden, creativiteit, logisch redeneren, favoriete vakken. Te waarderen in elk vak.<\/div>\n  <\/div>\n  <div class=\"profil-section\">\n    <div class=\"profil-section-label\">Specifieke moeilijkheden die zijn waargenomen<\/div>\n    <div class=\"profil-section-content\">Wat moeilijk is voor deze specifieke leerling \u2014 niet de algemene definitie van de stoornis, maar wat we concreet in de klas bij hem waarnemen.<\/div>\n  <\/div>\n  <div class=\"profil-section\">\n    <div class=\"profil-section-label\">Goedgekeurde aanpassingen (universieel)<\/div>\n    <div class=\"profil-section-content\">Aanpassingen die in ALLE vakken moeten worden toegepast: gekopieerde lessen, mondelinge instructies, geen straf voor spelling, extra tijd, enz.<\/div>\n  <\/div>\n  <div class=\"profil-section\">\n    <div class=\"profil-section-label\">Specifieke aanpassingen per vak<\/div>\n    <div class=\"profil-section-content\">Wat specifiek is voor bepaalde disciplines: rekenmachine in wiskunde, GeoGebra in geometrie, afgedrukte figuren in biologie, mondelinge evaluatie mogelijk in talen\u2026<\/div>\n  <\/div>\n  <div class=\"profil-section\">\n    <div class=\"profil-section-label\">Wat werkt \/ Wat werkt niet<\/div>\n    <div class=\"profil-section-content\">Praktische observaties van de leerling en de docenten over de effectiviteit van de verschillende aanpassingen. Te herzien elk kwartaal.<\/div>\n  <\/div>\n  <div class=\"profil-section\">\n    <div class=\"profil-section-label\">Verantwoordelijke en contacten<\/div>\n<div class=\"profil-section-content\">Naam van de DYS-verwijzer \/ Contact familie \/ Externe professional (logopedist, psychomotorisch therapeut, enz.)<\/div>\n  <\/div>\n<\/div>\n\n<p>Het profieldocument moet in overleg met de familie en, zoveel mogelijk, met de leerling zelf worden opgesteld. Het wordt aan alle betrokken docenten aan het begin van het jaar uitgedeeld (of zodra de diagnose wordt gesteld als deze tijdens het jaar plaatsvindt) en minimaal \u00e9\u00e9n keer per jaar herzien. De vertrouwelijkheid moet duidelijk worden vastgesteld: het is niet bedoeld om te worden gedeeld met andere leerlingen of met derden die niet betrokken zijn.<\/p>\n\n<h2 id=\"reunion\">5. Organiseer een effectieve teamvergadering rond een DYS-leerling<\/h2>\n\n<p>De multidisciplinaire teamvergadering rond een DYS-leerling is het moment waarop de co\u00f6rdinatie zijn volledige betekenis krijgt. Goed georganiseerd, stelt het in 30 tot 45 minuten in staat om observaties te delen, aanpassingen te valideren en een gezamenlijk plan op te stellen. Slecht georganiseerd, wordt het een vergadering die nergens toe leidt en alle deelnemers ontmoedigt.<\/p>\n\n<ul class=\"numbered-list\">\n  <li><strong>Bereid de vergadering voor.<\/strong> Stuur van tevoren het profieldocument naar alle deelnemers, met een lijst van concrete vragen: Welke aanpassingen heeft u doorgevoerd? Welke hebben gewerkt? Wat heeft u geobserveerd? Deze voorbereiding transformeert de vergadering in een operationele uitwisseling in plaats van een collectieve ontdekking.<\/li>\n  <li><strong>Focus de vergadering op de geobserveerde feiten, niet op oordelen.<\/strong> \"Ik heb geobserveerd dat Lucas zijn evaluaties in 10 minuten afmaakt en zeer lage resultaten behaalt terwijl hij het mondeling begrijpt\" is een geobserveerd feit. \"Lucas is lui\" is een oordeel. De vergadering rond de feiten structureren beschermt de leerling tegen onterecht etiket en richt de discussie op oplossingen.<\/li>\n  <li><strong>Besluit collectief over de aanpassingen en noteer deze.<\/strong> Elke besloten aanpassing wordt schriftelijk vastgelegd in het profieldocument, met de naam van de verantwoordelijke docent en de datum van implementatie. Een niet opgeschreven aanpassing is een vergeten aanpassing.<\/li>\n  <li><strong>Wijs een verantwoordelijke voor de opvolging aan.<\/strong> Aan het einde van de vergadering wordt een persoon duidelijk aangewezen om ervoor te zorgen dat de beslissingen worden uitgevoerd en om de volgende vergadering indien nodig bijeen te roepen.<\/li>\n  <li><strong>Betrek de familie \u2014 vooraf of in aanwezigheid.<\/strong> Afhankelijk van de situatie en de cultuur van de instelling, kunnen de families aanwezig zijn bij de vergadering of schriftelijk op de hoogte worden gesteld van de conclusies in de dagen erna. In alle gevallen mogen zij nooit leren over de genomen beslissingen \"zonder hun medeweten\".<\/li>\n<\/ul>\n\n<h2 id=\"conseil-classe\">6. De klasraad als hulpmiddel voor de opvolging van de aanpassingen<\/h2>\n\n<p>De klasraad is het meest reguliere institutionele moment van teamco\u00f6rdinatie op de middelbare school. Het is ook, in de meeste instellingen, het moment waarop DYS-leerlingen het minst goed worden begeleid \u2014 omdat de discussies zich concentreren op cijfers en gedrag zonder ooit de doorgevoerde aanpassingen, hun effectiviteit of hun afwezigheid te bespreken.<\/p>\n\n<p>Een klasraad die daadwerkelijk de opvolging van DYS-leerlingen integreert, hanteert enkele eenvoudige praktijken. Voor de raad herinnert de mentor het team aan de voorziene aanpassingen voor elke DYS-leerling in de klas. Tijdens de raad beperkt de discussie over een DYS-leerling zich niet tot zijn algemene gemiddelde \u2014 het evalueert expliciet of de aanpassingen zijn toegepast, welke resultaten ze hebben opgeleverd en of er aanpassingen nodig zijn. De beoordelingen op het rapport onderscheiden duidelijk wat betrekking heeft op de stoornis (niet negatief te beoordelen in een offici\u00eble beoordeling) en wat betrekking heeft op de inzet en het werk van de leerling.<\/p>\n<div class=\"alerte-box\">\n  <div class=\"alerte-box-title\">&#x26A0;&#xFE0F; De waardering van het rapport die zonder het te weten stigmatiseert<\/div>\n  <p>Waarderingen zoals \"gebrek aan zorg\", \"rampzalige presentatie\", \"talrijke spelfouten ondanks de correcties\", \"doet geen moeite\" op het rapport van een DYS-leerling beschrijven zijn stoornis \u2014 niet zijn gedrag. Ze worden door de leerling en zijn familie ervaren als een dubbele straf: de stoornis is er al, en bovendien wordt het hem verweten. Elke professional in het onderwijs moet leren te onderscheiden wat betrekking heeft op de stoornis (aan te passen, niet negatief te commentari\u00ebren) en wat betrekking heeft op de houding (juist te evalueren).<\/p>\n<\/div>\n\n<h2 id=\"familles\">7. De samenwerking met de gezinnen: een duurzame alliantie opbouwen<\/h2>\n\n<p>De gezinnen van DYS-leerlingen komen vaak met een zware bagage naar de middelbare school. Jaren van opmerkingen op de rapporten, van oproepen om de \"moeilijkheden\" te bespreken, van professionals die \"geruststelden\" zonder te handelen, van soms late of betwiste diagnoses. Sommige gezinnen komen overtuigd aan dat de school hen niet kan helpen. Anderen komen in overbescherming, bang dat hun kind verkeerd begrepen of onterecht beoordeeld wordt. Weer anderen zijn in de ontdekkingsfase \u2014 de diagnose is net gesteld, ze begrijpen nauwelijks wat het betekent.<\/p>\n\n<p>Ongeacht hun uitgangssituatie zijn gezinnen onmisbare partners in de begeleiding. Ze kennen hun kind op een manier die geen enkele professional in enkele uren les per week kan verwerven. Ze hebben vaak ondersteuningsstrategie\u00ebn thuis ontwikkeld die het team zou moeten kennen. En hun emotionele steun is een van de krachtigste beschermende factoren voor de veerkracht van de leerling.<\/p>\n\n<h3>Vertrouwen opbouwen vanaf het eerste contact<\/h3>\n\n<p>Het eerste contact van het jaar met de familie van een DYS-leerling is cruciaal. Een oproep naar het kantoor van de directeur \"om de moeilijkheden te bespreken\" activeert onmiddellijk de verdedigingen van een gezin dat gewend is slechte nieuws te horen. Een uitnodiging voor een \"startbijeenkomst om samen de best mogelijke begeleiding op te bouwen\" cre\u00ebert een kader van samenwerking in plaats van confrontatie. Het verschil zit in de houding: het team roept niet bijeen om te informeren \u2014 het nodigt uit om samen te bouwen.<\/p>\n\n<h3>Het gedeelde verslag van de vergadering<\/h3>\n\n<p>Na elke teamvergadering over een DYS-leerling wordt een eenvoudig verslag \u2014 maximaal \u00e9\u00e9n pagina \u2014 naar de familie gestuurd. Dit document vat de genomen aanpassingen, de verantwoordelijkheden van iedereen en de volgende stappen samen. Het is het hulpmiddel dat de vergadering transformeert in een gedeelde verbintenis \u2014 en dat de familie in staat stelt de voortgang van de door het team gemaakte afspraken te volgen.<\/p>\n\n<h2 id=\"eleve\">8. De leerling betrekken bij de aanpak: een voorwaarde voor succes<\/h2>\n\n<p>De DYS-leerling is te vaak het onderwerp van de discussies van het team in plaats van een acteur van zijn eigen begeleiding. Deze aanpak \"voor hem maar zonder hem\" is zowel pedagogisch minder effectief als ethisch problematisch, vooral op de middelbare school waar de tiener zijn identiteit opbouwt en terecht een deel van autonomie opeist.<\/p>\n\n<p>Vanaf de 5e klas \u2014 en vaak zelfs al in de 6e klas afhankelijk van de rijpheid van de leerling \u2014 kan en moet de DYS-leerling betrokken worden bij de definitie van zijn aanpassingen. Dit veronderstelt een voorafgaand gesprek over zijn stoornis \u2014 niet om hem te stigmatiseren, maar om hem in staat te stellen zichzelf te begrijpen en te begrijpen waarom bepaalde aanpassingen hem worden voorgesteld. Een leerling die begrijpt dat de rekenmachine geen voordeel is maar een hulpmiddel dat een specifieke neurologische werking compenseert, schaamt zich niet om deze te gebruiken \u2014 hij gebruikt het als een hulpbron.<\/p>\n<div class=\"article-quote\">\n  <p>Ik werd aan het begin van het 5e leerjaar samen met mijn ouders op het kantoor van de directeur geroepen. Ze hebben 40 minuten over mijn \"moeilijkheden\" gesproken zonder mij om mijn mening te vragen. Ik ging weg met de wetenschap wat iedereen van mijn problemen dacht \u2014 maar niemand had gevraagd wat ik nodig had. De volgende keer hield de nieuwe DYS-co\u00f6rdinator een vergadering waarin ik werd betrokken. Ze vroeg me: \"Wat helpt jou echt?\" Dat was de eerste nuttige vraag die me in vijf jaar middelbare school werd gesteld.<\/p>\n  <div class=\"quote-author\">\u2014 Getuigenis van een dyspraxische leerling uit het 3e leerjaar, verzameld tijdens een DYNSEO-training<\/div>\n<\/div>\n\n<h2 id=\"obstacles\">9. De obstakels voor teamwork en hoe deze te overwinnen<\/h2>\n\n<div class=\"error-box\">\n  <div class=\"error-box-title\">\u274c Obstakel n\u00b01 \u2014 Het gebrek aan tijd voor overleg<\/div>\n  <p>\"We hebben geen tijd om samen te komen om over \u00e9\u00e9n leerling te praten.\" Dit is de meest voorkomende weerstand. Het is begrijpelijk \u2014 de leraren zijn overbelast. Maar het negeert dat de tijd die aan overleg wordt besteed aan het begin van het jaar of na een diagnose, wordt terugverdiend in tijd voor crisisbeheer, misverstanden en vermeden conflicten.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"error-fix\">\n  <div class=\"error-fix-title\">\u2705 Praktische oplossingen<\/div>\n  <p>Institutionaliseer 30 minuten overleg aan het begin van elk jaar voor elke ge\u00efdentificeerde DYS-leerling \u2014 integreer deze tijd in het rooster vanaf de start van het schooljaar. Gebruik gedeelde digitale tools (online profieldocument) die asynchrone co\u00f6rdinatie mogelijk maken zonder extra vergaderingen. Vervang sommige weinig nuttige algemene vergaderingen door deze momenten van gerichte overleggen.<\/p>\n<\/div>\n\n<div class=\"error-box\">\n  <div class=\"error-box-title\">\u274c Obstakel n\u00b02 \u2014 De weerstand van sommige leraren tegen aanpassingen<\/div>\n  <p>\"Ik ga geen uitzondering maken voor deze leerling \u2014 dat zou oneerlijk zijn voor de anderen.\" Deze positie, vaak oprecht, berust op de verwarring tussen gelijkheid en rechtvaardigheid zoals uitgelegd in het vorige artikel van deze serie. Het wordt niet overwonnen door autoritaire bevelen, maar door begrip \u2014 wat via training gaat.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"error-fix\">\n  <div class=\"error-fix-title\">\u2705 Praktische oplossingen<\/div>\n  <p>De collectieve training van het team is de meest effectieve hefboom om deze weerstanden te overwinnen. Een leraar die de neurologie van dyslexie begrijpt, stopt met het beschouwen van de extra tijd als een voordeel. De directie kan ook een duidelijk kader vaststellen: de goedgekeurde aanpassingen in het ondersteuningsplan zijn van toepassing in alle vakken, zonder uitzondering.<\/p>\n<\/div>\n\n<div class=\"error-box\">\n  <div class=\"error-box-title\">\u274c Obstakel n\u00b03 \u2014 Slecht beheerde vertrouwelijkheid<\/div>\n  <p>Een DYS-stoornis die door een leraar aan de hele klas wordt onthuld (\"geef hem meer tijd, hij heeft een stoornis\"), of die op een indiscrete manier in de lerarenkamer wordt besproken, kan schade toebrengen aan het imago van de leerling die door de aanpassingen zelf niet kan worden gecompenseerd.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"error-fix\">\n<div class=\"error-fix-title\">\u2705 Praktische oplossingen<\/div>\n  <p>Stel vanaf het begin een duidelijke privacyverklaring op: de stoornis van de leerling is bekend bij het onderwijsteam, maar mag niet voor de klas worden vermeld of aan derden die niet betrokken zijn worden onthuld. Met de toestemming van de leerling kan een algemene bewustwording van DYS-stoornissen in de klas worden gedaan zonder iemand specifiek te benoemen.<\/p>\n<\/div>\n\n<h2 id=\"exterieurs\">10. De externe partners van het onderwijsteam<\/h2>\n\n<p>Het multidisciplinaire team rond een DYS-leerling beperkt zich niet tot de schoolacteurs. Het omvat idealiter de externe professionals die de leerling begeleiden in zijn revalidaties en zijn opvolging \u2014 en wiens observaties de begrip van het profiel van de leerling door de leraren aanzienlijk kunnen verrijken.<\/p>\n\n<table class=\"comparison-table\">\n  <thead>\n    <tr>\n      <th>Buitenlandse professional<\/th>\n      <th>Rol in de DYS-begeleiding<\/th>\n      <th>Wat hij kan bijdragen aan het onderwijsteam<\/th>\n    <\/tr>\n  <\/thead>\n  <tbody>\n    <tr>\n      <td>Logopedist<\/td>\n      <td>Revalidatie van de mondelinge en schriftelijke taal (dyslexie, dysorthografie, dysfasie)<\/td>\n      <td>Precies profiel van de moeilijkheden van de leerling, advies over geschikte materialen, leesstrategie\u00ebn die werken voor deze specifieke leerling<\/td>\n    <\/tr>\n    <tr>\n      <td>Psychomotorisch therapeut<\/td>\n      <td>Revalidatie van motorische co\u00f6rdinatie en ruimtelijke organisatie (dyspraxie)<\/td>\n      <td>Aanbevelingen over vervangende hulpmiddelen voor handschrift, advies over de inrichting van de werkruimte<\/td>\n    <\/tr>\n    <tr>\n      <td>Neuropsycholoog<\/td>\n      <td>Evaluatie van het volledige cognitieve profiel, opvolging van de executieve functies (ADHD, complexe stoornissen)<\/td>\n      <td>Volledige neuropsychologische beoordeling \u2014 het meest nauwkeurige document om het profiel van de leerling te begrijpen en de aanpassingen te defini\u00ebren<\/td>\n    <\/tr>\n    <tr>\n      <td>Psychoanalyticus \/ Kinderarts<\/td>\n      <td>Medische diagnose, medische opvolging, voorschriften indien nodig (ADHD)<\/td>\n      <td>Diagnostische bevestiging, informatie over lopende behandelingen en hun effecten op de schoolcarri\u00e8re<\/td>\n    <\/tr>\n    <tr>\n      <td>Ergotherapeut<\/td>\n      <td>Inrichting van de werkomgeving, compenserende hulpmiddelen (dyspraxie, TDC)<\/td>\n      <td>Precieze aanbevelingen over digitale en materi\u00eble hulpmiddelen die geschikt zijn voor deze specifieke leerling<\/td>\n    <\/tr>\n  <\/tbody>\n<\/table>\n\n<p>De communicatie met externe professionals vereist de expliciete toestemming van de familie. Met deze toestemming kan een uitwisseling van enkele berichten of een kort telefonisch gesprek met de logopedist of psychomotorisch therapeut het team waardevolle informatie bieden die de begrip van het profiel van de leerling transformeert.<\/p>\n\n<h2 id=\"cas-pratiques\">11. Praktijkgevallen: multidisciplinaire teams die trajecten transformeren<\/h2>\n\n<div class=\"case-study\">\n  <div class=\"case-study-header\">\n    <div class=\"case-study-emoji\">&#x1F91D;<\/div>\n    <div>\n      <div class=\"case-study-label\">Praktijkgeval \u2014 College van 520 leerlingen<\/div>\n<div class=\"case-study-title\">Van informele begeleiding naar het beleid van de instelling<\/div>\n    <\/div>\n  <\/div>\n  <p>Gedurende zes jaar berust de begeleiding van DYS-leerlingen op deze middelbare school op de goede wil van enkele betrokken docenten \u2014 zonder co\u00f6rdinatie, zonder gedeeld document, zonder gemeenschappelijk beleid. DYS-leerlingen profiteren van aanpassingen in twee of drie vakken en ondergaan de gebruikelijke praktijken in alle andere vakken. De gezinnen klagen over de inconsistentie, maar niemand weet echt hoe het anders te organiseren.<\/p>\n  <p>De nieuwe directeur besluit de aanpak te veranderen na een volledige opleidingsdag voor het hele team over DYS-stoornissen. Ze wijst de CPE aan als DYS-contactpersoon, cre\u00ebert een gestandaardiseerd profieldocument voor alle DYS-leerlingen van de instelling (22 leerlingen), organiseert een startbijeenkomst per leerling aan het begin van het jaar, en integreert de opvolging van de aanpassingen in de agenda van de klassenvergaderingen.<\/p>\n  <div class=\"case-study-result\">\n    <p>&#x2705; <strong>Resultaat na twee jaar :<\/strong> Gemiddelde stijging van 2,3 punten van het algemene gemiddelde van de DYS-leerlingen. Geen uitval van de 22 leerlingen in twee jaar (tegenover 3 uitvallen in de voorgaande periode). Vier gezinnen die aanvankelijk zeer wantrouwend tegenover de instelling waren, zijn actieve partners geworden. Drie docenten die aanvankelijk terughoudend waren, zijn omgevormd tot ambassadeurs van de inclusieve aanpak.<\/p>\n  <\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"case-study\">\n  <div class=\"case-study-header\">\n    <div class=\"case-study-emoji\">&#x1F4DE;<\/div>\n    <div>\n      <div class=\"case-study-label\">Praktijkgeval \u2014 Hoofddocent van 4e klas<\/div>\n      <div class=\"case-study-title\">Een telefoontje van 15 minuten naar de logopedist dat alles verandert<\/div>\n    <\/div>\n  <\/div>\n  <p>Rapha\u00ebl, 13 jaar, is dyslectisch en dysorthografisch. Zijn logopedist volgt hem sinds de CE1. Zijn hoofddocent van de 4e klas, opgeleid in DYS, realiseert zich dat het onderwijsteam nooit contact heeft gehad met de logopedist \u2014 die Rapha\u00ebl al 7 jaar volgt en hem beter kent dan wie dan ook in zijn relatie tot het geschreven woord. Met toestemming van de ouders belt hij haar 15 minuten.<\/p>\n  <p>De logopedist legt uit dat Rapha\u00ebl een bijzonder effectieve strategie heeft ontwikkeld: hij dicteert zijn antwoorden hardop voordat hij ze opschrijft, wat hem helpt zijn idee\u00ebn beter te organiseren. Ze raadt ook een specifieke lettertype aan (Dyslexie font) die zijn leessnelheid aanzienlijk verbetert. Twee informatie die niemand in het team kende.<\/p>\n  <div class=\"case-study-result\">\n    <p>&#x2705; <strong>Impact :<\/strong> Het team neemt het aanbevolen lettertype aan voor alle materialen bestemd voor Rapha\u00ebl en staat spraakdictaat toe als schrijfmethodiek. Binnen twee weken neemt de kwaliteit van Rapha\u00ebls geschreven producties zichtbaar toe in alle vakken. Zijn leraar Frans: \"In 7 jaar carri\u00e8re is dit de meest effectieve aanpassing die ik ooit heb doorgevoerd \u2014 en het heeft me 15 minuten aan telefoontijd gekost.\"<\/p>\n  <\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"case-study\">\n  <div class=\"case-study-header\">\n    <div class=\"case-study-emoji\">&#x1F9D1;<\/div>\n    <div>\n      <div class=\"case-study-label\">Praktijkgeval \u2014 Leerling opgenomen in zijn eigen begeleidingsplan<\/div>\n<div class=\"case-study-title\">Wanneer de leerling acteur wordt<\/div>\n    <\/div>\n  <\/div>\n  <p>Chlo\u00e9, 14 jaar, ADHD inattentief gediagnosticeerd in de 3e klas. De DYS-verantwoordelijke van haar middelbare school, opgeleid in een participatieve aanpak, besluit de teamvergadering over Chlo\u00e9 in haar aanwezigheid te organiseren \u2014 een primeur op de school. Chlo\u00e9 is van tevoren voorbereid: ze weet dat ze kan zeggen wat haar helpt, wat haar niet helpt, en wat ze nodig heeft.<\/p>\n  <p>Tijdens de vergadering onthult Chlo\u00e9 twee informatie die niemand in het team kende: het enige vak waarin ze erin slaagt om geconcentreerd te blijven sinds het begin van het jaar is het vak beeldende kunst, omdat \"de instructies kort zijn en we elke keer verschillende dingen doen\". En de aanpassing die ze het meest nodig heeft, is dat haar mondeling herinnerd wordt aan haar huiswerk aan het einde van elk les \u2014 \"geen aantekening in een schrift dat ik vergeet te openen, een echte stem die het me zegt\".<\/p>\n  <div class=\"case-study-result\">\n    <p>&#x2705; <strong>Impact:<\/strong> Het team neemt de systematische mondelinge herinnering aan het einde van de les over. Zes docenten van de negen voeren het de volgende week al in. Het percentage ingeleverd huiswerk door Chlo\u00e9 stijgt van 40 % naar 80 % in een maand. Haar docente beeldende kunst wordt uitgenodigd om haar korte en gevarieerde lespraktijken te delen met het hele team tijdens de volgende startvergadering.<\/p>\n  <\/div>\n<\/div>\n\n<p>Het multidisciplinaire teamwerk rond DYS-leerlingen is geen pedagogische luxe die alleen voor de best uitgeruste instellingen is weggelegd. Het is een organisatie van het werk die mogelijk wordt in elke middelbare school zodra drie voorwaarden zijn vervuld: een wil van de leiding, een duidelijk aangewezen referent, en een gezamenlijke opleiding die alle teamleden hetzelfde referentiekader biedt. De DYNSEO-opleiding is precies ontworpen om deze voorwaarden te cre\u00ebren \u2014 en om ge\u00efsoleerde teams om te vormen tot multidisciplinaire teams die een echt verschil kunnen maken voor hun DYS-leerlingen.<\/p>\n\n<div class=\"cta-box\">\n  <h3>&#x1F393; Vorm uw team en bouw een samenhangende aanpak<\/h3>\n  <p>De DYNSEO-opleiding \"DYS-stoornissen op school\" brengt het hele onderwijsteam samen rond een gemeenschappelijk referentiekader \u2014 onmisbare voorwaarden voor effectieve multidisciplinaire samenwerking. Gecertificeerd Qualiopi \u2014 financierbaar \u2014 fysiek of hybride.<\/p>\n  <div class=\"cta-buttons\">\n    <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/courses\/troubles-dys-au-college-comprendre-reperer-et-adapter-ses-pratiques-pedagogiques\/\" class=\"btn-cta-white\">&#x1F4CB; Bekijk het programma<\/a>\n    <a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/formations\/\" class=\"btn-cta-outline\">Alle opleidingen &#x2192;<\/a>\n  <\/div>\n<\/div>\n\n<a href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/courses\/troubles-dys-au-college-comprendre-reperer-et-adapter-ses-pratiques-pedagogiques\/\" class=\"internal-link\">\n  <div class=\"internal-link-icon\">&#x1F91D;<\/div>\n  <div class=\"internal-link-content\">\n    <div class=\"internal-link-label\">Geaccrediteerde opleiding Qualiopi<\/div>\n    <div class=\"internal-link-title\">DYS-stoornissen op school: begrijpen, herkennen en zijn pedagogische praktijken aanpassen<\/div>\n    <div class=\"internal-link-desc\">De opleiding die het hele team samenbrengt rond een gemeenschappelijk kader en concrete co\u00f6rdinatietools.<\/div>\n  <\/div>\n  <div class=\"internal-link-arrow\">&#x2192;<\/div>\n<\/a>\n\n<div class=\"article-tags\">\n  <a href=\"#\" class=\"article-tag\">multidisciplinair team DYS-leerlingen middelbare school<\/a>\n  <a href=\"#\" class=\"article-tag\">co\u00f6rdinatie DYS-team middelbare school<\/a>\n  <a href=\"#\" class=\"article-tag\">DYS-referent instelling<\/a>\n  <a href=\"#\" class=\"article-tag\">document profiel DYS-leerling<\/a>\n  <a href=\"#\" class=\"article-tag\">partnerschap gezinnen DYS-stoornissen<\/a>\n  <a href=\"#\" class=\"article-tag\">klasadvies DYS-leerling<\/a>\n  <a href=\"#\" class=\"article-tag\">opleiding DYS-stoornissen Qualiopi<\/a>\n  <a href=\"#\" class=\"article-tag\">DYNSEO opleiding<\/a>\n<\/div>\n\n<\/article>\n<\/div>\n\n\n<\/div>[\/et_pb_code][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section]","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[2915],"tags":[7163,7993,4187,7994,6557,7624,6748,7874],"class_list":["post-522571","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-les-conseils-des-coachs","tag-aanpassingen-in-de-klas","tag-dys-middelbare-school","tag-dyslexie","tag-klassenraad","tag-leerstoornissen","tag-multidisciplinair-team","tag-ouders-en-school","tag-zorgcoordinator"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.7 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: samenwerken in een multidisciplinair team rond de leerling - Educatieve app en geheugenspelletjes<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: zo werkt het schoolteam samen met ouders, zorgco\u00f6rdinator en therapeuten. Rollen, overleg, profieldocument en praktijkvoorbeelden.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"nl_NL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: samenwerken in een multidisciplinair team rond de leerling - Educatieve app en geheugenspelletjes\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: zo werkt het schoolteam samen met ouders, zorgco\u00f6rdinator en therapeuten. Rollen, overleg, profieldocument en praktijkvoorbeelden.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Educatieve app en geheugenspelletjes\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-03-19T18:58:07+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-10-26T11:15:57+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/abcdhe-5.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"576\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"DYNSEO\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Geschreven door\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"DYNSEO\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Geschatte leestijd\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"24 minuten\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"DYNSEO\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/78ef63df2ee64e0989bc68f8401b38d6\"},\"headline\":\"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: samenwerken in een multidisciplinair team rond de leerling\",\"datePublished\":\"2026-03-19T18:58:07+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-26T11:15:57+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\\\/\"},\"wordCount\":4741,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/09\\\/abcdhe-5.jpg\",\"keywords\":[\"aanpassingen in de klas\",\"dys middelbare school\",\"Dyslexie\",\"klassenraad\",\"leerstoornissen\",\"multidisciplinair team\",\"ouders en school\",\"zorgco\u00f6rdinator\"],\"articleSection\":[\"Les conseils des coachs\"],\"inLanguage\":\"nl-NL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\\\/\",\"name\":\"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: samenwerken in een multidisciplinair team rond de leerling - Educatieve app en geheugenspelletjes\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/09\\\/abcdhe-5.jpg\",\"datePublished\":\"2026-03-19T18:58:07+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-26T11:15:57+00:00\",\"description\":\"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: zo werkt het schoolteam samen met ouders, zorgco\u00f6rdinator en therapeuten. Rollen, overleg, profieldocument en praktijkvoorbeelden.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/09\\\/abcdhe-5.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/09\\\/abcdhe-5.jpg\",\"width\":1024,\"height\":576,\"caption\":\"Geef uw hersenen een boost met onze interactieve hersentraining\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Accueil\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: samenwerken in een multidisciplinair team rond de leerling\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/\",\"name\":\"Jeux de m\u00e9moire et stimulation cognitive\",\"description\":\"Entra\u00eenez votre m\u00e9moire et votre cerveau avec DYNSEO\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"nl-NL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/#organization\",\"name\":\"DYNSEO\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/05\\\/logo-dynseo-new.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2022\\\/05\\\/logo-dynseo-new.png\",\"width\":5073,\"height\":1397,\"caption\":\"DYNSEO\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/78ef63df2ee64e0989bc68f8401b38d6\",\"name\":\"DYNSEO\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.dynseo.com\\\/nl\\\/author\\\/justine\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: samenwerken in een multidisciplinair team rond de leerling - Educatieve app en geheugenspelletjes","description":"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: zo werkt het schoolteam samen met ouders, zorgco\u00f6rdinator en therapeuten. Rollen, overleg, profieldocument en praktijkvoorbeelden.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/","og_locale":"nl_NL","og_type":"article","og_title":"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: samenwerken in een multidisciplinair team rond de leerling - Educatieve app en geheugenspelletjes","og_description":"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: zo werkt het schoolteam samen met ouders, zorgco\u00f6rdinator en therapeuten. Rollen, overleg, profieldocument en praktijkvoorbeelden.","og_url":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/","og_site_name":"Educatieve app en geheugenspelletjes","article_published_time":"2026-03-19T18:58:07+00:00","article_modified_time":"2026-10-26T11:15:57+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":576,"url":"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/abcdhe-5.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"DYNSEO","twitter_misc":{"Geschreven door":"DYNSEO","Geschatte leestijd":"24 minuten"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/"},"author":{"name":"DYNSEO","@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/#\/schema\/person\/78ef63df2ee64e0989bc68f8401b38d6"},"headline":"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: samenwerken in een multidisciplinair team rond de leerling","datePublished":"2026-03-19T18:58:07+00:00","dateModified":"2026-10-26T11:15:57+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/"},"wordCount":4741,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/abcdhe-5.jpg","keywords":["aanpassingen in de klas","dys middelbare school","Dyslexie","klassenraad","leerstoornissen","multidisciplinair team","ouders en school","zorgco\u00f6rdinator"],"articleSection":["Les conseils des coachs"],"inLanguage":"nl-NL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/","url":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/","name":"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: samenwerken in een multidisciplinair team rond de leerling - Educatieve app en geheugenspelletjes","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/abcdhe-5.jpg","datePublished":"2026-03-19T18:58:07+00:00","dateModified":"2026-10-26T11:15:57+00:00","description":"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: zo werkt het schoolteam samen met ouders, zorgco\u00f6rdinator en therapeuten. Rollen, overleg, profieldocument en praktijkvoorbeelden.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/#breadcrumb"},"inLanguage":"nl-NL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/abcdhe-5.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/abcdhe-5.jpg","width":1024,"height":576,"caption":"Geef uw hersenen een boost met onze interactieve hersentraining"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/leerlingen-dys-op-de-middelbare-school-hoe-in-een-multidisciplinair-team-rond-de-leerling-te-werken-dynseo\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Accueil","item":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Leerlingen met dys-stoornissen op de middelbare school: samenwerken in een multidisciplinair team rond de leerling"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/#website","url":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/","name":"Jeux de m\u00e9moire et stimulation cognitive","description":"Entra\u00eenez votre m\u00e9moire et votre cerveau avec DYNSEO","publisher":{"@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"nl-NL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/#organization","name":"DYNSEO","url":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/logo-dynseo-new.png","contentUrl":"https:\/\/www.dynseo.com\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/logo-dynseo-new.png","width":5073,"height":1397,"caption":"DYNSEO"},"image":{"@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/#\/schema\/person\/78ef63df2ee64e0989bc68f8401b38d6","name":"DYNSEO","url":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/author\/justine\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/522571","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=522571"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/522571\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":800284,"href":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/522571\/revisions\/800284"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/410101"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=522571"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=522571"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dynseo.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=522571"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}